Obszerne badanie pokazało, że lipoproteina (a) ma silny wpływ na ryzyko chorób układu krążenia, nawet przy standardowych terapiach. Stężenie tej cząsteczki można sprawdzić prostym testem.
Dr Subhash Banerjee z Baylor Scott & White w Dallas przeprowadził analizę danych pochodzących od 20 tys. pacjentów - która pokazała, że lipoproteina (a) na tyle silnie wiąże się z ryzykiem sercowo-naczyniowym, że jej podwyższony poziom wymaga intensywnych działań obniżających zagrożenie.
Wyniki przedstawiono w czasie kongresu SCAI 2026 Scientific Sessions & CAIC-ACCI Summit w Montrealu.
Lp(a) to jedna z cząsteczek przenoszących we krwi cholesterol. Przypomina ona w dużej mierze cząsteczki LDL czyli tzw. złego cholesterolu. Ma jednak w swojej strukturze dodatkowe białko, które prawdopodobnie nasila jej udział w rozwoju chorób krążeniowych.
Jak wyjaśnia ekspert, podwyższone stężenie Lp(a) może zwiększać ryzyko sercowo-naczyniowe nawet wtedy, gdy tradycyjne poziomy cholesterolu są prawidłowe. Stężenie tej cząsteczki w dużej mierze zależy przy tym od genów. Około jedna na pięć osób ma wysokie stężenie Lp(a), a ze względu na brak objawów większość nie jest tego świadoma.
Choć związek między podwyższonym stężeniem Lp(a) a chorobami sercowo-naczyniowymi jest uznany – tłumaczy naukowiec – rola tego związku w przewidywaniu ryzyka u osób z istniejącą chorobą serca oraz u tych, które jej nie mają, nie jest jeszcze w pełni poznana.
Ekspert przeanalizował dane na temat próbek osocza, pobranych od ponad 20 tys. osób w wieku średnio 65 lat i starszych, biorących udział w znanych randomizowanych badaniach NIH: ACCORD, PEACE i SPRINT. W czasie obserwacji trwającej średnio niecałe cztery lata u badanych wystąpiło 1461 poważnych niepożądanych zdarzeń sercowo-naczyniowych (MACE), takich jak zawał czy udar.
Stężenie Lp(a) równe lub wyższe niż 175 nmol/l było niezależnie związane z wyższym o 31 proc. ryzykiem MACE. Ryzyko zgonu sercowo-naczyniowego rosło o 49 proc., a o 64 proc. udaru (HR 1,64; 95 proc. CI: 1,14–2,37).
Dobra wiadomość jest taka, że ten poziom Lp(a) nie wiązał się jednak z większym ryzykiem zawału serca.
„Po raz pierwszy możemy określić konkretny poziom Lp(a), który u pacjentów wiąże się z istotnie wyższym ryzykiem poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych, zwłaszcza udaru i zgonu” – mówi dr Subhash Banerjee, kardiolog z Baylor Scott & White w Dallas w Teksasie. – „Niezależnie od wieku pacjenci mogą wykonać proste, niedrogie badanie krwi, aby sprawdzić, czy mają tę uwarunkowaną genetycznie cechę. Jeśli zostanie wykryte podwyższone stężenie Lp(a), powinni ściśle współpracować z lekarzem, aby możliwie intensywnie obniżać poziom cholesterolu LDL i kontrolować inne czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego. Ta wiedza jest szczególnie cenna, ponieważ na horyzoncie pojawiają się nowe, celowane możliwości leczenia”. (PAP)
Marek Matacz
mat/ zan/
Fundacja PAP zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: naukawpolsce.pl, a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - naukawpolsce.pl. Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów wideo.
