Nauka dla Społeczeństwa

14.04.2024
PL EN
10.11.2023 aktualizacja 10.11.2023

Ekstrema pogodowe sprzyjają rozprzestrzenianiu się inwazyjnych gatunków zwierząt

Fot. Adobe Stock Fot. Adobe Stock

Zmiany klimatyczne i związane z nimi gwałtowne zjawiska pogodowe sprzyjają rozprzestrzenianiu się inwazyjnych gatunków zwierząt, co zagraża rodzimym gatunkom i przekształca ekosystemy – donoszą chińscy naukowcy na łamach "Nature Ecology & Evolution".

Naukowcy z Chińskiej Akademii Nauk dokonali metaanalizy badań, dotyczących reakcji zwierząt 1 852 gatunków rodzimych i 187 gatunków obcych – ze środowisk lądowych, słodkowodnych i morskich – na ekstremalne warunki pogodowe związane ze zmianami klimatu.

Okazało się, że rodzimym gatunkom zwierząt dużo trudniej odrobić straty, wywołane np. falami upałów lub powodziami. Gatunki inwazyjne radzą sobie natomiast bardzo dobrze, a nawet zwiększają zasięg geograficzny. W konsekwencji zagraża to rodzimym gatunkom i przekształca ekosystemy.

Zgodnie z wynikami badań rodzime zwierzęta lądowe źle radzą sobie z nagłymi falami upałów, okresami zimna i suszami. Zwierzęta słodkowodne są generalnie podatne na większość nagłych zdarzeń pogodowych z wyjątkiem okresów zimna. Natomiast w przypadku obcych gatunków zwierząt lądowych tylko gwałtowne fale upałów są dla nich wyjątkowo zagrażające.

Obce gatunki zwierząt morskich objęte badaniem reagowały obojętne na większość ekstremów pogodowych, ale obce gatunki zwierząt słodkowodnych zwykle cierpią jedynie z powodu burz.

Naukowcy tłumaczą, że jednym z powodów, dla których organizmy obce mogą łatwiej znosić ekstremalne warunki pogodowe, jest ich naturalna zdolność do szybkiego zadomowiania się w nowym środowisku.

"To zazwyczaj gatunki charakteryzujące się wysokim współczynnikiem reprodukcji, lepszym fizjologicznym przystosowaniem oraz większą tolerancją na zakłócenia” – powiedział Giovanni Vimercati, ekolog z Uniwersytetu we Fryburgu w Szwajcarii, cytowany przez "The New York Times".

Inni naukowcy, niezwiązani z opisanym badaniem, zauważają, że chińscy naukowcy skoncentrowali się głównie na Ameryce Północnej i Europie Zachodniej. Reszta świata – w ich opinii – pozostaje niedostatecznie zbadana.

Laura Meyerson, redaktor naczelna czasopisma "Biological Invasions" skomentowała w rozmowie z "The New York Times", że "wyniki badania mogłyby się zmienić, gdyby uwzględniona została większa liczba danych z różnych regionów".

Według raportu przygotowanego we wrześniu przez Międzyrządową Platformę Naukowo-Polityczną ds. Różnorodności Biologicznej i Usług Ekosystemowych (należy ona do Organizacji Narodów Zjednoczonych) tysiące gatunków inwazyjnych wprowadzonych do nowych ekosystemów na całym świecie powodują w gospodarce światowej straty, szacowane na ponad 423 miliardy dolarów w skali roku, szkodząc przyrodzie, niszcząc systemy żywnościowe i zagrażając zdrowiu ludzkiemu.

Autorka: Urszula Kaczorowska

uka/ zan/

Przed dodaniem komentarza prosimy o zapoznanie z Regulaminem forum serwisu Nauka w Polsce.

Copyright © Fundacja PAP 2024