Sztuka naskalna w Jebel Arnaan, źródło: Maria Guagnin

Petroglify z wielbłądami jako drogowskazy do pustynnych źródeł wody

Monumentalne petroglify, wykonane przed ponad 12 tysiącami lat, odkryli archeolodzy na pustyni w Arabii Saudyjskiej. Przedstawiające m.in. wielbłądy i gazele, umieszczane w widocznych miejscach, np. wysokich klifach, mogły pełnić rolę drogowskazów wskazujących źródła wody na pustyni.

  • Inne rysunki naskalne ludu San, ludzie i antylopy; Adobe Stock
    Świat

    Wymarły gatunek zachował się na malunkach naskalnych

    Wymarły gatunek zwierzęcia mógł zachować się na malunkach naskalnych w południowej Afryce – informują naukowcy na łamach pisma „PLOS ONE”.

  • Góry i kaniony w Parku Narodowym Canaima w Wenezueli, Adobe Stock
    Świat

    Wenezuela/ Znaleziono malowidła naskalne i petroglify liczące ponad 4 tys. lat nieznanego pochodzenia

    Zespół archeologów z Uniwersytetu im. Simona Bolivara w Caracas rozpoczął badania malowideł naskalnych i petroglifów znalezionych w parku narodowym Canaima, w południowo-wschodniej Wenezueli. Zdaniem naukowców dzieła te mają ponad 4 tys. lat.

  • Adobe Stock. Inna sztuka naskalna z tego samego regionu: skupisko petroglifów na zboczach masywu Cerro Pintados na pustyni Atacama w rejonie Tarapaca, północne Chile
    Świat

    Ryty naskalne w Ameryce Płd. mogły wyznaczać granice

    Ryty, wykonywane na skałach przez ludy zamieszkujące Amerykę Południową w epoce prekolumbijskiej, mogły służyć do wyznaczania granic terenów zamieszkiwanych przez dawne społeczności - uważają badacze analizujący wizerunki zwierząt w Wenezueli oraz Kolumbii.

  • Fot. Adobe Stock
    Świat

    W środkowej Portugalii odkryto ryt naskalny liczący co najmniej 20 tys. lat

    Na terenie gminy Macao, w środkowej Portugalii, odkryto ryt naskalny mający co najmniej 20 tys. lat. Zdaniem badaczy prawdopodobnie przedstawia tura.

  • Żłobienia i rysunki z epoki kamienia z Doro (Namibia), fot. Andreas Pastoors, CC-BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/)
    Świat

    Rdzenni łowcy z Namibii pomagają naukowcom czytać tropy

    Artyści epoki kamiennej wyżłobili w skale szczegółowe odciski ludzkich i zwierzęcych stóp, a w ich odczytaniu pomogli badaczom dzisiejsi rdzenni myśliwi. O znalezisku z Namibii informuje pismo „PLoS”.

  • Całościowy rezultat skanowania laserowego 3D wykonanego w Samaipata w Boliwii. (© LABSCAN 3D, Wydział Architektury Politechniki Wrocławskiej)

    Polacy wykonali trójwymiarową dokumentację rytów naskalnych w Boliwii

    Trójwymiarową dokumentację zabytkowych rytów naskalnych w Samaipata w Boliwii - stanowisku wpisanym na listę UNESCO - wykonali polscy specjaliści. O jej przekazaniu boliwijskiemu resortowi kultury poinformował PAP prof. Mariusz Ziółkowski.

  • Źródło: Fotolia
    Świat

    Neandertalczyk tworzył sztukę naskalną ponad 64 tys. lat temu

    Neandertalczycy byli autorami części malowideł znanych z europejskich jaskiń - wynika z badań naukowców. Przedstawienia z trzech hiszpańskich jaskiń mają, ich zdaniem, więcej niż 64 tys. lat. Oznacza to, że powstały przed przybyciem człowieka współczesnego do Europy.

  • Fot. PAP/EPA/GUILLAUME HORCAJUELO 8.04.2015

    Ekspert: ciągle odkrywamy pradziejową sztukę naskalną

    Wciąż odkrywane są jaskinie pełne malowideł, jak w Altamirze czy w Lascaux, wykonanych nawet kilkadziesiąt tysięcy lat temu. Ciekawych ustaleń mogą też dostarczyć badania sztuki naskalnej, znanej od dawna - uważa archeolog prof. Andrzej Rozwadowski.

  • Przedstawienie naskalne z tzw. skały czarownic woj. śląskim. Fot. M. Grzelczyk

    Naukowcy: w Polsce również można znaleźć sztuką naskalną

    Wbrew obiegowym poglądom - Polska nie jest pozbawiona sztuki naskalnej. Nie są to odkrycia na miarę spektakularnych przedstawień z jaskini Lascaux. Znane są jednak dawne wizerunki wykute na skałach - donoszą badacze na łamach "Rock Art Research".

Najpopularniejsze

  • 10.09.2026. Niski stan wody w Wiśle w Warszawie. PAP/Leszek Szymański

    Badacze: w Warszawie stan wody w Wiśle spada, bo dno rzeki ulega erozji

  • Minister nauki: nie chcemy wprowadzać obostrzeń na uczelniach, ale musimy zadbać o bezpieczeństwo

  • Prof. Lichocka: Na liście Polaków nominowanych do Nobla z chemii brakuje Jana Czochralskiego

  • "Pająkopodobny" koniec ogona żmii rogatej - ze strukturami niepodobnymi do niczego

  • Pierwsze w Polsce operacje jaskry nową bezinwazyjną metodą - w warszawskim szpitalu 

  • Fot. Adobe Stock

    Uciskanie kości pomaga regenerować mózg

  • Małpie wszczepiono wyhodowaną w laboratorium tkankę przysadki

  • Holandia/ Archeolodzy odkryli ślady z czasów prehistorycznych pod kompleksem parlamentarnym w Hadze

  • Odkryto komórki, które wspierają regenerację serca

  • Mózg ma centrum sterowania, które pomaga organizmowi reagować na zimno

Warszawa, 09.10.2026. Na zdjęciu z 7 bm. menedżer misji kosmicznych NASA Artur B. Chmielewski i dziennikarka Agnieszka Kliks-Pudlik w siedzibie Polskiej Agencji Prasowej w Warszawie. Artur B. Chmielewski był gościem Studia PAP. (ad) PAP/Leszek Szymański

A. Chmielewski z NASA: polecimy na Księżyc nie na dzień-dwa, ale żeby zostać na dłużej

Oczy inżynierów kosmicznych znów są skierowane w stronę Księżyca. Menedżer misji kosmicznych Artur Chmielewski z NASA podkreślił w Studiu PAP, że kolejnym krokiem nie jest podróż na dzień lub dwa, ale pozostanie tam na dłużej. A z tym związane są liczne wyzwania, np. przygotowanie robotów do budowy bazy.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera