Prehistoryczne freski naskalne w słynnej francuskiej grocie Font-de-Gaume doczekały się precyzyjnego datowania. Udało się to dzięki odkryciu, że pod spodem znajdują się śladowe ilości węgla drzewnego, którego wiek można z łatwością ustalić metodą radiowęglową – informują naukowcy na łamach pisma „PNAS”.
W czarnym pigmencie, którego prehistoryczni malarze używali do wykonywania rysunków, odkryto śladowe ilości węgla drzewnego. Dotąd wydawało się, że pigment zawiera wyłącznie składniki mineralne.
Najnowsze badania dowodzą, że bizon, namalowany na ścianie jaskini Font-de-Gaume w departamencie Dordogne, liczy sobie 13 tys. lat. Nieco bardziej skomplikowana historia wiąże się z namalowaną obok abstrakcyjną maską. Okazało się, że była kilka razy przerabiana.
Badania były prowadzone przez naukowców francuskich z Laboratoire de développement instrumental et de méthodologies innovantes pour les biens culturels (Chimie ParisTech-PSL/CNRS).
W departamencie Dordogne znajduje się kilka słynnych jaskiń z prehistorycznymi freskami, m.in. grota Lascaux. Niekiedy jednak trudno jest dokładnie określić, kiedy te freski powstały.
Naukowcy ustalili, że w przypadku bizona z Font-de-Gaume węgiel drzewny znajduje się dokładnie na liniach konturowych figury. Jest to istotne, ponieważ sugeruje, że był elementem pierwotnych rysunków, a nie pochodzi z późniejszych zanieczyszczeń. Po wstępnym zidentyfikowaniu obecności węgla drzewnego naukowcy pobrali niewielką próbkę pigmentu, żeby przeprowadzić datowanie metodą węgla radioaktywnego C14.
Datowanie wykazało, że bizon został namalowany w przedziale 13 tys. 461 a 13 tys. 162 lat przed 1950 r. Ten rok służy konwencjonalnie do kalibrowania datowania radiowęglowego, ponieważ poziom radioaktywnego węgla C14 zmienia się w atmosferze. Zgodnie z nowym datowaniem bizon okazał się nieco młodszy niż dotąd zakładano.
Jeśli zaś chodzi o maskę, naukowcy doszli do wniosku, że była ona poprawiana. Można bowiem wyodrębnić trzy etapy jej rysowania. Jeden fragment datowano pomiędzy 8 tys. 993 a 8 tys. 590, inny pomiędzy 15 tys. 981 a 15 tys. 121, trzeci zaś pomiędzy 15 tys. 297 a 14 tys. 246. Wszystkie daty są latami liczonymi wstecz od 1950 r. Nie jest to zatem dzieło jednego artysty, ale efekt pracy kilku malarzy, oddzielonych od siebie tysiącami lat.
Wynika stąd, że sztuka jaskiniowa w danym miejscu mogła powstawać przez całe pokolenia, nie zaś za jednym razem. Przez setki lub tysiące lat ta sama jaskinia była odwiedzana przez kolejne generacje, które dodawały coś od siebie i modyfikowały. (PAP)
krx/ agt/
Fundacja PAP zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: naukawpolsce.pl, a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - naukawpolsce.pl. Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów wideo.
