Transplantacja, czyli przeszczepianie narządów, jest najskuteczniejszym wyjściem, gdy własne narządy zostały uszkodzone przez chorobę czy też na skutek urazu.

Niestety na całym świecie brakuje narządów do przeszczepu. Alternatywą może być ksenotransplantacja – przeszczepianie ludziom narządów zwierzęcych. Jednak ludzki układ odpornościowy rozpoznaje przeszczepione narządy jako obce tkanki i dochodzi do odrzucenia przeszczepu.

Aby zapobiec tej reakcji, pacjenci muszą stale przyjmować leki immunosupresyjne. Ale doustne lub dożylne podawanie tych leków rozprowadza je po całym organizmie, co może prowadzić do poważnych skutków ubocznych, takich jak toksyczność i zwiększone ryzyko infekcji.

Południowokoreańscy naukowcy z Pohang University of Science and Technology (POSTECH) i Ewha Womans University opracowali technologię „Immune-Shield”, która polega na bezpośrednim rozpylaniu zapobiegających odrzuceniu immunosupresantów na powierzchnię przeszczepianych narządów.

Do wiązania mikroskopijnych cząsteczek żelu zawierających immunosupresanty z powierzchnią narządów wykorzystano pochodzące od małży lepkie białko, które pozwala mięczakom przyczepiać się do podłoża nawet pod wodą.

„Immune-Shield” jest aplikowany metodą natryskową. Stabilnie pokrywa nawet wilgotne powierzchnie narządów, a mikrożele pozostają na powierzchni, powoli uwalniając immunosupresant.

Dzięki dostarczaniu leków bezpośrednio do przeszczepionych narządów, a nie do całego organizmu, można zapobiec reakcji odrzucenia bez powodowania ogólnoustrojowych skutków ubocznych.

Podczas eksperymentów ksenotransplantacyjnych zastosowanie „Immune-Shield” istotnie zmniejszyło naciek komórek odpornościowych i reakcje zapalne, znacząco wydłużając przeżycie przeszczepionych tkanek. Efekt immunosupresyjny był ponad dwukrotnie silniejszy niż w przypadku konwencjonalnych metod podawania leków.

„Proponujemy strategię rozwiązania długotrwałego problemu leków immunosupresyjnych poprzez zastosowanie białka adhezyjnego małży, oryginalnego biomateriału opracowanego w Korei” – podkreślił prof. Hyung Joon Cha, który kierował badaniami.

Jak dodał, ponieważ metoda natryskowa umożliwia łatwą aplikację na złożone powierzchnie narządów, oczekuje się, że stanie się kluczową technologią zwiększającą wskaźnik powodzenia w dziedzinie przeszczepów ksenotransplantacyjnych w przyszłości.

Paweł Wernicki (PAP)

pmw/ bar/