Fragment akceleratora, fot. Adobe Stock

Intrygujące szczegóły zderzeń przy ekstremalnych energiach

Narzędzia do badania zderzeń ciężkich jonów, zachodzących przy maksymalnych energiach w akceleratorze LHC, udoskonalili teoretycy z Instytutu Fizyki Jądrowej PAN w Krakowie. Okazało się, że żaden z modeli używanych do opisu tych zjawisk nie odtwarza zachowania zmiennej sigma.

  • Protony rozpędzone prawie do prędkości światła mogą zderzać się podobnie jak kule bilardowe. Ale ponieważ protony to cząstki kwantowe, z pomiaru takich zderzeń możemy dowiedzieć się nieoczywistych rzeczy o oddziaływaniach silnych. (Źródło: IFJ PAN)

    Kwantowy bilard protonowy

    Czy można "grać w bilard" z dokładnością do tysięcznej części stopnia, dlaczego protony puchną przy przyśpieszaniu i co mają z tym wspólnego rzymskie garnki? - wyjaśniają fizycy jądrowi z PAN. Polacy należą do międzynarodowej grupy naukowej, która opisała pomiar fundamentalnych własności oddziaływań silnych przy ultrawysokich energiach.

  • Fot. Adobe Stock
    Technologia

    Prof. Korgul: Mamy wybitnych specjalistów w dziedzinie fizyki jądrowej

    Nie mam wątpliwości, że w ciągu maksimum dwóch lat pojawią się nowe kierunki "jądrowe" na wyższych uczelniach, gdyż młodzież jest zainteresowana tą tematyką. Ale już mamy wielu wybitnych specjalistów w tej dziedzinie – powiedziała PAP dr hab. Agnieszka Korgul, prof. UW z Zakładu Fizyki Jądrowej na Wydziale Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego.

  • Fot. Fotolia
    Technologia

    NCBJ proponuje zmiany w ofercie szkół zawodowych

    Propozycję zmian nauczania przedmiotów ścisłych w technikach przygotowali naukowcy z Narodowego Centrum Badań Jądrowych. Chcą, by szkoły zawodowe przygotowywały do zawodu technika nukleonika, technika chemika jądrowego oraz technika elektronika jądrowego.

  •  Pomiary z użyciem najnowszego spektrometru promieniowania gamma AGATA wyjaśniają, jak wyglądają wspólne oscylacje neutronów w jądrach atomowych i ile neutronów na powierzchni jądra uczestniczy w wibracjach znanych jako rezonanse pigmejskie....
    Życie

    Ołów może "oddychać" trafiony tlenem

    Jądro ciężkiego atomu po zderzeniu z rozpędzonym jonem może wpaść w specyficzne drgania, które wyglądają tak, jakby atom oddychał. Drgania neutronów w jądrze ołowiu ostrzelanego tlenem zbadał z niespotykaną wcześniej dokładnością międzynarodowy zespół fizyków, w tym Polacy.

Najpopularniejsze

  • Fot. Adobe Stock

    Rybiki starsze niż dinozaury; są prymitywne, niezwykłe i fascynujące – ocenia prof. Ignatowicz

  • Badania socjologów z UŁ: pięć metropolii wysysa młodzież ze wsi i mniejszych miast

  • Prof. Jemielniak: rankingi dużo mówią o tych, których w nich nie ma

  • Czy komputery kwantowe rzeczywiście mają większą wydajność niż klasyczne?

  • Badaczka: zamiast tkwić w przeszłości, warto szukać radości "tu i teraz"

  • Fot. Adobe Stock

    ESA użyła swojej sondy marsjańskiej do zbadania komety 3I/ATLAS

  • Eksperci: ultraprzetworzona żywność przyczynia się do otyłości i przedwczesnych zgonów

  • AI pomogło zrekonstruować babiloński hymn sprzed trzech tys. lat

  • Rada Europy: w Europie słabnie wolność akademicka

  • Technologia szczepionek przeciw COVID-19 może chronić przed jadem węży

Na zdjęciu dyrektor generalny ESA Josef Aschbacher (L) i minister finansów i gospodarki Andrzej Domański. 27.11.2025 EPA/CLEMENS BILAN

Niemcy/ Składka w wysokości blisko 550 mln euro i list intencyjny w sprawie budowy ośrodka ESA w Polsce

W trakcie Rady Ministerialnej Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA) w Bremie w Niemczech Polska zadeklarowała składkę w wysokości blisko 550 mln euro na programy opcjonalne ESA na lata 2026-2028 – podał resort rozwoju. Podpisano również list intencyjny w sprawie budowy ośrodka ESA w Polsce.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera