Historia i kultura

Relikty osady z V tysiąclecia odkryli archeolodzy w Warzymicach

Narzędzie krzemienne przekazane archeologom w czasie wykopalisk. Fot. M. Dziewanowski
Narzędzie krzemienne przekazane archeologom w czasie wykopalisk. Fot. M. Dziewanowski

Fragment osady w postaci bogato wyposażonej jamy gospodarczej wypełnionej kilkudziesięcioma fragmentami naczyń stołowych, narzędziami krzemiennymi, fragmentem topora i bogatą kolekcję przepalonych kości zwierzęcych znaleźli archeolodzy w Warzymicach (woj. zachodniopomorskie).

„Najnowsze odkrycie jest drugim stanowiskiem późnego cyklu społeczności kultur wstęgowych na terenie gminy Kołbaskowo i pierwszym kultury roesseńskiej” – wyjaśnia uczestnik prac, Marcin Dziewanowski, doktorant Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Pierwsi rolnicy dotarli znad Dunaju w rejony obecnej Polski w 2. poł. VI tysiąclecia. Idea uprawy roli szybko rozprzestrzeniła się w kierunku północnym. Z czasem model gospodarki rolniczej i hodowlanej zaadoptował się do lokalnych warunków. Społeczności neolityczne wznosiły tzw. domy słupowe, których długość mogła sięgać nawet 50 m.

W Warzymicach część odkrytych zabytków należy do szczególnego typu społeczności tzw. kultur wstęgowych - kultury roesseńskiej, która była szeroko rozpowszechniona na zachód od linii Odry. Na wschód od tej rzeki dominowała społeczność lendzielska, również należąca do „wstęgowego” kręgu kulturowego. Nazwa zapożyczona została od charakterystycznego zdobienia naczyń ceramicznych. Obie społeczności łączyło wiele cech wspólnych z rolnictwem i hodowlą na czele, jednak wyrabiały naczynia i narzędzie w innym stylu. Stąd przypuszczenie archeologów, że w tym miejscu ścierały się różne wpływy dwóch odmiennych społeczności.

„Każde odkrycie stanowiska tej kultury w strefie Dolnego Nadodrza posiada kluczowe znaczenie dla refleksji nad procesami kulturowymi na terenie Niżu Środkowoeuropejskiego i może zmienić lub uzupełnić wizję naszego regionu w drugiej połowie V tysiącleciu p.n.e.” – mówi Dziewanowski. Jego zdaniem w okolicach Szczecina następowała interakcja między bałtyckimi społecznościami łowiecko-zbierackimi i przybyłymi z południa przedstawicielami kultur rolniczych.

„Najnowsze odkrycia potwierdzają wyjątkową rolę południowej części obszaru powiatu polickiego w młodszej epoce kamienia i pozwalają mieć nadzieję na wzbogacenie wiedzy o historii naszego regionu” – uważa archeolog.

Kierownikiem badań archeologicznych, które odbyły się w lipcu, był Mieszko Pawłowski. W pracach uczestniczył archeolog Marcin Dziewanowski, prowadzący studia nad wytwórczością krzemieniarską w środkowym i późnym neolicie.

W trakcie prac badawczych mieszkaniec Warzymic dostarczył siekierę krzemienną o długości 23 cm reprezentującą, zdaniem badaczy, najbardziej zaawansowaną technologię krzemieniarską społeczności kultury pucharów lejkowatych (3800 – 3200 lat p.n.e.). Według archeologów, dotychczas odkryto zaledwie kilka takich wyrobów w okolicach Szczecina.

PAP - Nauka w Polsce

szz/ tot/

Fundacja PAP zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: naukawpolsce.pl, a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - naukawpolsce.pl. Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów wideo.

Czytaj także

  • 03.02.2026. Zamarznięte morze w Gdyni Orłowie, 3 bm. Eksperci IMGW wskazują, że tegoroczne oblodzenie jest efektem długotrwałych niskich temperatur oraz stabilnych warunków ciśnieniowych sprzyjających formowaniu się kry w strefie przybrzeżnej. PAP/Adam Warżawa

    Mróz tak silny, że Bałtyk pokrył się lodem – od średniowiecza zdarzyło się to już nieraz

  • Budowa mielerza, czyli konstrukcji do wypału węgla drzewnego. rys: Tomasz Ryger. Słowiński, M, et al. 2024. Human impacts on environment in the preindustrial forest landscapes in Poland—An overview. Elem Sci Anth, 12: 1. DOI: https://doi.org/10.1525/elementa.2023.00065

    W Polsce odkryto ślady 630 tys. palenisk do produkcji węgla drzewnego

Przed dodaniem komentarza prosimy o zapoznanie z Regulaminem forum serwisu Nauka w Polsce.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera