Historia i kultura

Średniowieczne znalezisko na wystawie w Krakowie

Aplikację heraldyczną odkrytą w Jaskini Ciemnej w Ojcowie w Jurze Krakowsko-Częstochowskiej można zobaczyć na ekspozycji w Muzeum Archeologicznym w Krakowie w cyklu „Zabytek miesiąca”. Wystawa będzie czynna do 24 listopada br.

Znaleziska dokonano w głównej komorze jaskini w ramach prac ekspedycji badawczej Instytutu Archeologii Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Muzeum Archeologicznego w Krakowie, która działa od 2007 roku. Wykopaliska ukierunkowane są na badanie osadnictwa ze starszej epoki kamienia, jednak dostarczyły także wielu informacji o wykorzystywaniu jaskini w młodszych okresach prahistorii oraz w dobie średniowiecza.

Prezentowany artefakt w kształcie tarczy herbowej wykonano z miedzi powlekanej cyną. Zachowały się nity do mocowania aplikacji. Przedstawia tarczę o wykroju wczesnogotyckim, o dwudzielnym polu. Tego typu zabytki – związane z rycerską kulturą symboliczną, są rzadko znajdowane w czasie wykopalisk, ale dobrze znane z przekazów pisanych i ikonograficznych z epoki.

„Powiązanie dekoracji tarczki z konkretnym herbem dotychczas się nie powiodło. Istnieje możliwość, iż jest to zdobienie +pseudoheraldyczne+. Datowanie zabytku, na okres od 2. połowy XIII do końca XIV wieku, ustalono na podstawie analogii” – informują muzealnicy.

Badacze nie są zgodni w kwestii funkcji plakietki. Jednak pewni są, że okucie z Ojcowa można łączyć z szeroko rozumianą kulturą rycerską doby średniowiecza. Analogie z terenu Europy Środkowej i Zachodniej dowodzą, iż zabytek był ozdobą pasa rycerskiego, pancerza, pochwy miecza czy stroju.

„W jaskiniach Jury Polskiej odkryto wiele elementów średniowiecznego uzbrojenia i oporządzenia jeździeckiego. Nie dysponujemy źródłami pisanymi na ten temat, można więc tylko przypuszczać, że są to ślady zdarzeń wojennych, polowań, ale także zbójectwa czy kłusownictwa” – czytamy w komunikacie na temat wystawy.

Muzealnicy przypominają, że zgodnie z jedną z legend jaskinie w rejonie Ojcowa służyły za schronienie Władysława Łokietka. „Odkrywane w jaskiniach zabytki mogą hipotetycznie potwierdzać jej wiarygodność” – domniemają muzealnicy.

Scenariusz wystawy przygotowali Michał Wojenka i Mirosław Zając. Kuratorem cyklu jest dr Jacek Górski.

PAP - Nauka w Polsce

szz/ mrt/

Fundacja PAP zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: naukawpolsce.pl, a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - naukawpolsce.pl. Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów wideo.

Czytaj także

  • Fot. Adobe Stock

    Sudan/ Archeolodzy sprawdzają, jak mieszkańcy dawnych domostw korzystali z przestrzeni

  • 18.06.2024. Przygotowanie potraw na bazie staropolskich receptur z XVII i XVIII wieku, 18 bm. w restauracji Lwia Brama we Wrocławiu. Kucharzami byli studenci i naukowcy z Wydziału Nauk Historycznych i Pedagogicznych Uniwersytetu Wrocławskiego oraz przedstawiciele Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie i Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu. Wśród potraw znalazły się m.in. sproszkowane perły jako dodatek do deserów czy kawa z prażonych ziemniaków. PAP/Maciej Kulczyński

    Wrocław/ Studenci przygotowywali potrawy na bazie staropolskich receptur

Przed dodaniem komentarza prosimy o zapoznanie z Regulaminem forum serwisu Nauka w Polsce.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera