Wymarły gatunek człowieka Homo erectus, potrafił przystosować się do życia w trudnym środowisku lasów deszczowych, które dotąd uważano za domenę Homo sapiens. Analiza zębów odnalezionych w chińskich jaskiniach wykazała, że przedstawiciele tego gatunku byli też znacznie bardziej mobilni, niż przypuszczano.
Homo erectus - wymarły gatunek człowieka archaicznego - rozprzestrzenił się z Afryki na tereny Azji, docierając aż do Chin i indonezyjskiej Jawy. Zamieszkiwał przede wszystkim obszary trawiaste i sawanny porośnięte drzewami.
Badania opublikowane w piśmie „Nature” (DOI 10.1038/s41586-026-11155-6) wskazują jednak na znacznie szersze możliwości przetrwania i przystosowania się tego gatunku.
Wynika z nich, że Homo erectus żył w południowych Chinach między 324 a 184 tys. lat temu, czyli znacznie dłużej niż dotąd sądzono. Co więcej, zamieszkiwał wówczas gęste lasy tropikalne. Dotychczas uważano, że takie środowiska były domeną Homo sapiens, bo zdobywanie w nich pożywienia, przemieszczanie się i przetrwanie byłoby zbyt dużym wyzwaniem dla wcześniejszych gatunków człowieka.
Odkrycia dokonał międzynarodowy zespół badaczy z Australii, Chin i Europy. W badaniu naukowcy skoncentrowali się na ośmiu ludzkich zębach oraz tysiącach innych skamieniałości wydobytych z dwóch sąsiadujących ze sobą jaskiń: Baxian i Naxian. Znajdują się one w prowincji Guangxi w południowych Chinach, w odległości zaledwie około 15 km od siebie. Okolica ta charakteryzuje się stromymi wapiennymi wzgórzami, licznymi jaskiniami i tropikalną roślinnością.
Zęby przypisano do gatunku Homo erectus na podstawie ich cech fizycznych oraz zachowanych w nich pradawnych sygnatur genetycznych. Wiek zębów oraz otaczających je osadów jaskiniowych określono za pomocą pięciu niezależnych metod datowania.
„To fascynujące odkrycie, ponieważ potwierdza obecność Homo erectus w miejscu, w którym się go nie spodziewaliśmy, i w okresie którego dotąd nie braliśmy pod uwagę” – powiedziała prof. Kira Westaway z Macquarie University w Sydney w Australii, współkierująca badaniami.
Jak dodała, odkrycie ma ogromne znaczenie dla ustalenia chronologii istnienia tego gatunku i zrozumienia przyczyn jego wyginięcia.
„Zęby mogą zachowywać informacje o środowisku, w którym żyły zwierzęta i ludzie. W tym przypadku zęby zwierząt i Homo erectus opowiadają tę samą historię: osobniki te były częścią ekosystemu lasu deszczowego” – wyjaśnił dr Nicolas Bourgon z Instytutu Geoantropologii im. Maxa Plancka w Jenie w Niemczech.
Przedstawiciele Homo erectus nie żyli więc wyłącznie na otwartych terenach trawiastych lub w lasach o rzadszym zadrzewieniu. Niektóre osobniki mogły przemieszczać się po zalesionych obszarach na zaskakująco duże odległości.
„Niektóre sygnatury chemiczne zachowane w skamieniałych zębach wskazują na obszary znacznie oddalone od jaskiń, potencjalnie nawet na tereny północnego Wietnamu i kontynentalnej części Azji Południowo-Wschodniej” – powiedział prof. Renaud Joannes-Boyau z Southern Cross University w Lismore w Australii, współkierujący badaniami.
Prof. Yingqi Zhang, paleontolog z Instytutu Paleontologii Kręgowców i Paleoantropologii Chińskiej Akademii Nauk podkreśla, że uzyskane wyniki zmieniają spojrzenie na Homo erectus.
„Znalezienie jego szczątków po raz pierwszy wśród skamieniałości zwierząt typowych dla lasu deszczowego podważa wszystkie nasze dotychczasowe założenia dotyczące zdolności tego gatunku do przystosowywania się do zmian środowiska” – powiedział prof. Yingqi Zhang. (PAP)
ekr/ agt/
Fundacja PAP zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: naukawpolsce.pl, a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - naukawpolsce.pl. Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów wideo.