Żyjący w ziemi pospolity, mierzący zaledwie około milimetra, nicień Caenorhabditis elegans składa się z zaledwie 1000 komórek, ale ma wspólne z ludźmi około 50 procent genów. Po raz pierwszy został wykorzystany jako obiekt doświadczalny przez Sydneya Brennera w roku 1974 - badania te przyniosły mu Nagrodę Nobla w dziedzinie fizjologii i medycyny w roku 2002. Badacze zajmujący się niepozornym nicieniem dostali Nobla także w latach 2006 i 2008.

Naukowcom udawało się już miedzy innymi zmienić biednego robaka w hermafrodytę, sprawić, by chorował na odpowiednik choroby Parkinsona, wykorzystać go jako fragment aparatury mikroprzepływowej, a milion osobników poleciało w roku 2009 w kosmos na pokładzie promu Atlantis.

Teraz, dzięki Sebastianowi Greissowi i Jasonowi Chinowi z Cambridge University, nicień został pierwszym zwierzęciem ze sztuczną informacją wprowadzoną do kodu genetycznego. W odróżnieniu od innych wielokomórkowych organizmów, jest w stanie wytwarzać białka zawierające 21. aminokwas, który nie występuje w przyrodzie. Wcześniej udało się zmodyfikować w podobny sposób tylko bakterię Escherichia coli.

Na razie nicień wytwarza fluorescencyjne białko, świecące pod wpływem ultrafioletu na wiśniowo, które jest efektownym potwierdzeniem skuteczności modyfikacji. Technika, jakiej użyto do zmodyfikowania nicienia powinna jednak pozwolić na wytwarzanie rozmaitych białek w sposób całkowicie kontrolowany. Autorzy badań chcą wykorzystać nowe możliwości do lepszego poznania układu nerwowego robaka, aby móc zrozumieć działanie mózgu człowieka. 

PAP - Nauka w Polsce

pmw/ tot/bsz