"Umożliwi to zwiększenie liczby stypendiów dla osób pragnących podjąć studia w USA oraz tworzenie nowych programów stypendialnych".

TYTUŁ NAUKOWY  JUŻ NIE JEST  KONIECZNY

To nie jedyna zmiana na lepsze. Równie istotną sprawą jest  rozszerzenie profilu działania komisji. Dotąd o stypendia mogli  ubiegać się tylko kandydaci z tytułem doktorskim. Teraz - o ile  kandydaci spełnią pozostałe, bardzo wysokie wymagania - wystarczy  dyplom magistra, a nawet licencjat.

Pierwszymi beneficjantami nowego systemu zostało pięć osób, które  dostały się na studia podyplomowe na amerykańskich uczelniach w  roku akademickim 2004/2005. W momencie aplikowania studenci ci posiadali już dyplom magistra lub mieli go uzyskać w czerwcu następnego roku.

Do teraz przyznano również cztery stypendia na rok akademicki 2006/2007. W obu wypadkach były to stypendia na studia magisterskie i doktorskie dla osób z uzyskanym już magisterium w Polsce. W przyszłości możliwe będzie również przyznawanie stypendiów absolwentom studiów licencjackich.

Stypendia Fulbrighta, o które walczyć mogły jedynie konkretne  osoby, wkrótce będą przyznawane również uczelniom.

W tej chwili  konkretyzują się plany podpisania umów z konkretnymi uczelniami  amerykańskimi. Polskie placówki  objęte programem otrzymają środki na badania i rozwój, będą mogły ponadto same wspierać młodych,  obiecujących naukowców.

STUDENT NA CENZUROWANYM

Każdy student, który wjeżdża do USA od razu jest "na  cenzurowanym". Wprowadzony w roku 2004 system SEVIS, czyli monitorowanie  pobytu studentów  zagranicznych w Stanach Zjednoczonych, to efekt zamachów z  11. września. Większość terrorystów, jak się  wówczas okazało, przebywała bowiem w USA na wizach studenckich. SEVIS nakłada na uczelnie amerykańskie obowiązek umieszczenia potencjalnego studenta w specjalnej bazie danych. Studenci ponoszą za to dodatkową opłatę w wysokości 100 dolarów. Jeżeli jednak wyjeżdżają w ramach stypendium Fulbrighta nie ponoszą opłaty za SEVIS.

Z informacji Polsko-Amerykańskiej Komisji Fulbrighta wynika, że aż 94 proc. Polaków, ubiegających się o wizy studenckie, dostaje je. W przypadku wyjazdu do USA tylko w ramach krótkiego researchu naukowego, wystarczy "visitor\\'s visa". Jej zdobycie wymaga mniej formalności i jest jeszcze łatwiejsze.

IDEE WCIĄŻ AKTUALNE

Fulbright jest odzwierciedleniem tak zwanej amerykańskiej "soft  power", która - bardzo prężna w okresie zimnej wojny - w latach  90. nieco straciła na strategicznym znaczeniu. Dopiero takie zdarzenia, jak ataki 11 września, wojna w Afganistanie, a przede wszystkim kampania iracka, uświadomiły
Amerykanom istotę i wagę "soft power".

W różnych okresach zimnej wojny, także i po jej zakończeniu, program stypendialny Fulbrighta nieustannie rozwijał się i rozwija. Każdego roku zwiększane są środki finansowe przeznaczane nań przez Kongres USA.

Od 60 lat Program Fulbrighta jest stałą wizytówką rządu USA. Wprawdzie istnieją różne interpretacje jego roli w "zmiękczaniu komunizmu", ale nie ulega wątpliwości, że program ten wypełnia szczytne cele postawione przez jego twórcę, senatora J. Williama Fulbrighta -  intelektualne zbliżenie USA z innymi narodami.

PAP - Nauka w Polsce, Karolina Olszewska
reo