W czasie ciąży zmienia się aktywność obwodu mózgowego związanego z nagrodą i motywacją do zdobywania jedzenia - wykazały badania na myszach. Odkryty mechanizm może pomóc wyjaśnić, skąd biorą się silne zachcianki żywieniowe u kobiet w ciąży.
Badanie przeprowadzili naukowcy z Pennington Biomedical Research Center, University of Illinois Chicago i Baylor College of Medicine (USA). Wyniki opublikowali w czasopiśmie „Nature Neuroscience”.
Autorzy skupili się na neuronach produkujących serotoninę w obszarze mózgu zwanym jądrem szwu grzbietowego. Jest to część pnia mózgu uczestnicząca m.in. w regulacji apetytu, nastroju i motywacji. Zaobserwowali, że u ciężarnych myszy neurony te były mniej aktywne niż u samic, które nie były w ciąży. Jednocześnie ciężarne zwierzęta częściej wykazywały zachowania przypominające ludzkie zachcianki żywieniowe, czyli silniej poszukiwały szczególnie smakowitych pokarmów.
Naukowcom udało się ustalić, co powoduje osłabienie aktywności neuronów serotoninowych. Okazało się, że podczas ciąży zwiększa się w nich aktywność kanałów potasowych typu SK3. A im bardziej kanały są aktywne, tym rzadziej neurony wysyłają impulsy.
Aby sprawdzić, czy SK3 rzeczywiście odpowiadają za obserwowane zmiany, badacze usunęli je wyłącznie z neuronów serotoninowych badanego obszaru mózgu. U ciężarnych myszy nie dochodziło wówczas do typowego dla ciąży osłabienia aktywności tych komórek, a zachcianki były znacznie słabsze.
Następnie przeprowadzono odwrotny eksperyment - zwiększono liczbę SK3 w neuronach samic, które nie były w ciąży. Zmniejszyło to ich aktywność i wywoływało zachowania podobne do obserwowanych u ciężarnych zwierząt.
Zdaniem autorów wskazuje to, że SK3 jest jednym z elementów mechanizmu, a nie jedynie zmianą towarzyszącą ciąży.
Badacze sprawdzili też, do jakich obszarów mózgu neurony serotoninowe wysyłają sygnały. Ważne okazało się ich połączenie z brzusznym polem nakrywki (VTA), czyli obszarem związanym z nagrodą i motywacją.
Kiedy naukowcy sztucznie pobudzali to połączenie u ciężarnych myszy, zachowania przypominające zachcianki słabły. Z kolei zahamowanie tego obwodu u samic niebędących w ciąży nasilało poszukiwanie atrakcyjnego pokarmu.
- To odkrycie pogłębia naszą wiedzę na temat przyczyn silnego apetytu i nadmiernego przyrostu masy ciała u niektórych kobiet w ciąży - podsumował współautor publikacji dr Yanlin He.
Jak dodał, trzeba jednak pamiętać, że badanie przeprowadzono wyłącznie na zwierzętach. Konieczne są dalsze eksperymenty, aby sprawdzić, czy podobny mechanizm działa również u ludzi.
Katarzyna Czechowicz (PAP)
kap/ agt/
Fundacja PAP zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: naukawpolsce.pl, a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - naukawpolsce.pl. Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów wideo.
