W trzygodzinnych, środowych rozmowach w siedzibie MNiSW wzięli udział minister nauki Marcin Kulasek, wiceministra Karolina Zioło-Pużuk, władze PAN, dyrektorzy instytutów PAN i reprezentacja związków zawodowych.

Rozmowy "były naprawdę bardzo otwarte i szczere - co nie znaczy, że łatwe. Ale mam wrażenie, że jesteśmy w innym i znacznie lepszym punkcie, niż byliśmy wcześniej" – oceniła wiceministra nauki Karolina Zioło-Pużuk w rozmowie z PAP.

Poinformowała, że resort zamierza wycofać ministerialny projekt ustawy.

Chodzi o przygotowany przez MNiSW projekt, upubliczniony w lipcu 2024 r. Zakładał on m.in., że nadzór nad PAN miał przejść z premiera na ministra nauki i szkolnictwa wyższego. W związku z tym uchwalenie statutu PAN oraz jego zmian przez Zgromadzenie Ogólne PAN miało wymagać wcześniejszego zatwierdzenia przez ministra. W świetle tamtego projektu minister mógłby też uchylić uchwałę organów PAN niedotyczącą prowadzenia badań naukowych i prac rozwojowych w przypadku stwierdzenia jej niezgodności z przepisami ustawy lub statutem PAN. Projekt ten wzbudził w środowisku PAN ogromne kontrowersje, a ostra polemika między akademią a ministerstwem odbywała się również za pośrednictwem mediów.

"Cofamy się o krok, żeby rozmawiać o kierunkowych zmianach do ustawy, która obecnie obowiązuje. Wracamy do punktu początkowego i będziemy działać zupełnie inaczej niż dotychczas" – zaznaczyła wiceszefowa resortu.

"Nad nową ustawą będzie pracować dwunastoosobowy zespół. Znajdą się w nim po trzy osoby z ministerstwa, Prezydium PAN, instytutów PAN i związków zawodowych. Każda z tych grup będzie mogła przedstawić około trzech priorytetów kierunkowych, dotyczących zmian obowiązującej ustawy. Potem będziemy dyskutować o szczegółach, a następnie o tym, jak je przełożyć na język ustawy" – zapowiedziała w rozmowie z PAP Karolina Zioło-Pużuk.

Kilka dni temu w rozmowie z PAP minister nauki Marcin Kulasek mówił, że środowisko PAN najlepiej wie, czego potrzebuje. „Mam nadzieję, że wspólnymi siłami wypracujemy ustawę w takiej formie, która wszystkim pasuje. Warunek: potrzeby całego tego środowiska muszą zostać zabezpieczone, a nie tylko jednej strony" - zastrzegł.

Na 16 kwietnia zaplanowano kolejne spotkanie.

"Wierzymy, że jedynie w szerokim dialogu i w duchu współpracy możemy dojść do rozwiązań, które będą realnie wspierać rozwój nauki w Polsce. Dostrzegamy i analizujemy potrzeby całego środowiska i aby w wystarczającym stopniu pogodzić wszystkie postulaty, już teraz widzimy, że konieczne jest kontynuowanie wznowionych właśnie rozmów. Ponownie siądziemy do stołu w połowie kwietnia. Naszym wspólnym celem jest silna, nowoczesna i sprawnie funkcjonująca Akademia, która będzie odpowiadać na wyzwania współczesnej nauki i gospodarki" – zaznaczył minister Marcin Kulasek, cytowany w komunikacie opublikowanym w środę na stronie resortu.

Z komunikatu MNiSW wynika, że punktem wyjścia prac "będzie aktualnie obowiązujący dokument" (Ustawa o Polskiej Akademii Nauk - przyp. red.).

Ministerstwo przypomina jednak, że ustawa o PAN z kwietnia 2010 r. ma już 15 lat i w tym czasie otoczenie naukowe i społeczno-gospodarcze przeszło poważne zmiany. "Dlatego tak istotna jest dziś nowelizacja obowiązującego dokumentu – wyważona, ale jednocześnie na tyle odważna, żeby umożliwić kluczowej instytucji, jaką jest PAN efektywne funkcjonowanie. Reprezentanci MNiSW zgodnie podkreślali, że jest to możliwe w nieodległej perspektywie, ale tylko poprzez dialog można będzie nadać ustawie ostateczny kształt" - czytamy w komunikacie.

Nauka w Polsce, Anna Bugajska (PAP)

abu/ zan/ mhr/