![Fot. Adobe Stock](/sites/default/files/styles/strona_glowna_slider_750x420/public/202407/49058887_48364843.jpg.webp?itok=fIjAyWJQ)
Międzynarodowa grupa badaczy testuje nowy lek hamujący interleukinę 11, który wydłuża życie myszy prawie o jedną czwartą. Nie wiadomo jeszcze jak działa on u ludzi, ale rozpoczęto pierwsze badania kliniczne - informuje „Nature”.
Nowy lek potencjalnie przedłużający życie testowany jest przez badaczy MRC Laboratory of Medical Science, Imperial College London oraz Duke-NUS Medical School w Singapurze. Twierdzą oni, że u gryzoni daje on wręcz spektakularne efekty. Zwierzęta są silniejsze i bardziej sprawne, żyją dłużej oraz rzadziej chorują na nowotworowy.
Jeden z naukowców prowadzących badania prof. Stuart A. Cook twierdzi, że takie działanie wykazuje hamowanie interleukiny 11 (IL-11) - cytokiny aktywującej limfocyty B i T (komórki odpornościowe), a jednocześnie hamującej wydzielanie innych cytokin. Cytokiny to białka wpływające na wzrost, proliferację i pobudzanie komórek biorących udział w odpowiedzi odpornościowej oraz komórek hemopoetycznych.
Rekombinowana interleukina stosowana jest już w lecznictwie, na przykład w zapobieganiu trombocytopenii (niedoborowi płytek krwi) oraz w leczeniu choroby Leśniewskiego-Crohna (nieswoistej choroby zapalnej jelit).
Jednak nowa terapia ma polegać na hamowaniu działania interleukiny 11. Pełni ona ważną rolę, ale głównie we wczesnym rozwoju organizmu, na przykład w kształtowaniu się kości i formowaniu czaszki. W późniejszym wieku, wraz ze starzeniem się organizmu, wyrządza w organizmie raczej więcej złego niż dobrego. Tak przynajmniej się wydaje.
Badania wykazały, że hamowanie działania interleukiny 11 przedłuża życie myszy o 20-25 proc. w zależności od płci zwierząt i użytej metody. Gryzonie te nie tylko żyły dłużej, ale były też szczuplejsze, miały lepszą sierść i lepiej wypadały w testach oceniających ich kruchość.
Eksperyment polegał na tym, że jedne myszy tak zmodyfikowano genetycznie, że nie wytwarzały tej substancji. Innych nie podano manipulacjom, ale po ukończeniu 75 tygodni, co w życiu człowieka odpowiada ukończeniu 55 lat, podawano im preparat hamujący działanie interleukiny 11.
Antagonista interleukiny 11 jest już testowany na ludziach, ale nie jako lek przedłużający życie, lecz w terapii samoistnego włóknienia płuc. Jak twierdzi prof. Cook w wypowiedzi dla BBC News, lek jest dopiero w początkowej fazie badań klinicznych, ale wykazano, że jego stosowanie jest bezpieczne. Dopiero kolejna faza testów ma wykazać, czy jest on też skuteczny w leczeniu tej choroby, a jeśli tak, to w jakich dawkach.
Przy okazji będzie można stwierdzić, czy wykazuje on także inne działanie, takie jak poprawa ogólnego stanu zdrowia, zmniejszenie ryzyka innych chorób, a być może też wydłużenie życia. Takie obserwacje muszą być jednak wieloletnie. W wielu badaniach klinicznych różnych leków czasami się okazuje, że działają one na inne schorzenia, nie tylko na te, przeciwko którym były początkowo badane.
Antagonista interleukiny 11 jest jednym z kilku leków potencjalnie przedłużających życie. W tym kierunku badana jest również metformina, jeden z najstarszych leków stosowanych w leczeniu cukrzycy. Nie tylko zmniejsza ona poziom glukozy we krwi, ale też działa przeciwzapalnie, zmniejsza ryzyko chorób sercowo-naczyniowych, nowotworów i opóźnia starzenie się organizmu.
Podobne nadzieje wiązane są z rapamycyną (sirolimus), lekiem immunosupresyjnym wykorzystywanym w transplantologii w zapobieganiu ostrego odrzucenia przeszczepionych narządów. W 2009 r. odkryto, że wydłuża on życie ssaków. Testowany jest w leczeniu progerii, tzw. przedwczesnej starości. Ta powodowana wadą genetyczną choroba uruchamia starzenie się organizmu już w wczesnym dzieciństwie.
Prof. Ilaria Bellantuono z Uniwersytetu Sheffield przyznaje, że wyniki badań antagonisty interleukiny 11 są solidne i dają nadzieję na opracowanie leku opóźniającego starzenie. Obawia się jednak, że terapia ta będzie kosztowna i trudno mu sobie wyobrazić, że będzie stosowana u każdego pięćdziesięciolatka do końca jego życia. (PAP)
Zbigniew Wojtasiński
zbw/ agt/
Fundacja PAP zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: naukawpolsce.pl, a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - naukawpolsce.pl. Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów wideo.