Fot. Archiwum prywatne prof. Eleny Kleniny.

Archeolodzy z UAM potwierdzili monumentalny charakter arsenału w bułgarskim Novae

Arsenał w obozie rzymskiego Legionu Italskiego w Novae (Bułgaria) zajmował aż 32000 m kw. - ustalili archeolodzy z Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu podczas zakończonych tegorocznych prac badawczych. To już 65. sezon polsko-bułgarskich prac archeologicznych Novae.

  • Fot. materiały prasowe

    Archeolodzy odkrywają, jak chłodzono wina w rzymskich legionach nad Dunajem

    Wodociąg - antyczną lodówkę do chłodzenia trunków i mięsa, studnię, która zaopatrywała w wodę legionistów Imperium Rzymskiego i kompleks budowli wojskowych przebadali w dawnej twierdzy Novae polscy archeolodzy.

  • Źródło: kadr z  filmu

    W sieci ukazał się film dokumentalny "Novae. Rzymska twierdza legionowa i miasto antyczne"

    Sztab legionu I Italskiego i fortyfikacje należące do rzymskiej twierdzy odkryła m.in. ekspedycja Wydziału Archeologii UW w czasie trwających już kilka dekad badań w Novae (k. Swisztow) w Bułgarii. Teraz naukowcy opublikowali film, w którym przybliżają realia swojej pracy i prezentują dotychczasowe wyniki.

  • Antyczna lodówka, fot. P. Dyczek

    Bułgaria/ Antyczna “lodówka” i unikatowe monety - odkrycia polskich archeologów w rzymskim obozie

    Pojemnik wykonany z płyt ceramicznych służący do przechowywania żywności, który można określić jako antyczną “lodówkę”, oraz szereg unikatowych monet odkryli polscy archeolodzy podczas wykopalisk w rzymskim obozie legionowym w Novae (Bułgaria).

  • Dokument nadający rzymskie obywatelstwo. Fot. M. Lemke

    Bułgaria/ Ważny dokument rzymskiego legionisty odkryli polscy archeolodzy

    Fragment dokumentu poświadczającego udzielenie obywatelstwa rzymskiemu legioniście odkryli polscy archeolodzy na terenie obozu legionowego w Novae w Bułgarii. To pierwszy tego typu zabytek znaleziony w tym miejscu. Naukowcy liczą, że wkrótce poznamy imię legionisty i szczegóły dot. jego życia.

  • Lampka znaleziona w jednym z grobów. Fot. T. Dziurdzik

    Bułgaria/ Polscy archeolodzy odkryli bogate groby z okresu rzymskiego

    Bogate, świetnie zachowane groby z okresu rzymskiego, czyli sprzed ok. 1800 lat, odkryli polscy archeolodzy w czasie wykopalisk w okolicy obozu legionowego Novae (k. Swisztow) w Bułgarii. To rzadkie i niespodziewane odkrycie na terenie Bałkanów - uważają odkrywcy.

  • Widok na relikty zbrojowni-magazynu z lotu ptaka. Fot. Andrzej B. Biernacki

    Bułgaria/ Wielką zbrojownię rzymskich legionistów zmieniono po kilkuset latach w... magazyn zboża

    Monumentalna zbrojownia z obozu legionowego w Novae (Bułgaria) została po kilkuset latach zmieniona w magazyn zboża. O nowych ustaleniach dotyczących tego obiektu opowiadają PAP archeolodzy z Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu.

  • Widok na trzy monumentalne filary, Fot. E. Klenina

    Najbardziej monumentalny budynek znany z rzymskiego obozu pochodzi z Bułgarii

    Rzymska zbrojownia sprzed blisko 2 tys. lat odkryta w Novae (Bułgaria) jest najbardziej monumentalnym budynkiem odkrytym dotąd na terenie wszystkich znanych obozów legionowych - uważają jej odkrywcy. Składowano tam m.in. miecze, katapulty, onagry i balisty.

  • Bryłka złotego kruszcu, fot. M. Lemke

    Złoty sezon w Novae - polskie wykopaliska w Bułgarii

    Dużą bryłkę złotego kruszcu oraz złoty kolczyk odkryli warszawscy archeolodzy w czasie wykopalisk w rzymskim obozie legionowym sprzed ok. 2 tys. lat w Novae (Bułgaria). Zabytki znajdowały się w luksusowym domu oficera armii rzymskiej.

  • Skarb, Słowianie i ekskluzywne baraki Rzymian - nowe odkrycia archeologów w Novae

    Ślady po obecności Słowian, skarb srebrnych monet i łaźnię wewnątrz baraków legionistów - co jest pierwszym odkryciem tego typu w obozie rzymskim - odkryli warszawscy archeolodzy w czasie wykopalisk w Novae w pobliżu miasta Swisztow w Bułgarii.

Najpopularniejsze

  • 10.09.2026. Niski stan wody w Wiśle w Warszawie. PAP/Leszek Szymański

    Badacze: w Warszawie stan wody w Wiśle spada, bo dno rzeki ulega erozji

  • Minister nauki: nie chcemy wprowadzać obostrzeń na uczelniach, ale musimy zadbać o bezpieczeństwo

  • Prof. Lichocka: Na liście Polaków nominowanych do Nobla z chemii brakuje Jana Czochralskiego

  • "Pająkopodobny" koniec ogona żmii rogatej - ze strukturami niepodobnymi do niczego

  • Pierwsze w Polsce operacje jaskry nową bezinwazyjną metodą - w warszawskim szpitalu 

  • Fot. Adobe Stock

    Uciskanie kości pomaga regenerować mózg

  • Małpie wszczepiono wyhodowaną w laboratorium tkankę przysadki

  • Holandia/ Archeolodzy odkryli ślady z czasów prehistorycznych pod kompleksem parlamentarnym w Hadze

  • Odkryto komórki, które wspierają regenerację serca

  • Mózg ma centrum sterowania, które pomaga organizmowi reagować na zimno

Warszawa, 09.10.2026. Na zdjęciu z 7 bm. menedżer misji kosmicznych NASA Artur B. Chmielewski i dziennikarka Agnieszka Kliks-Pudlik w siedzibie Polskiej Agencji Prasowej w Warszawie. Artur B. Chmielewski był gościem Studia PAP. (ad) PAP/Leszek Szymański

A. Chmielewski z NASA: polecimy na Księżyc nie na dzień-dwa, ale żeby zostać na dłużej

Oczy inżynierów kosmicznych znów są skierowane w stronę Księżyca. Menedżer misji kosmicznych Artur Chmielewski z NASA podkreślił w Studiu PAP, że kolejnym krokiem nie jest podróż na dzień lub dwa, ale pozostanie tam na dłużej. A z tym związane są liczne wyzwania, np. przygotowanie robotów do budowy bazy.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera