EPA/PONTUS LUNDAHL 5.10.2026

Nobel z fizjologii i medycyny 2026 za sposób na kontrolowanie neuronów światłem

Tegoroczna Nagroda Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny honoruje stworzenie optogenetyki. To przełomowa metoda pozwalająca sterować pracą neuronów za pomocą światła. Nagrodą podzielą się Karl Deisseroth, Peter Hegemann i Georg Nagel.

  • Na zdjęciu prof. Jerzy Mozrzymas i prof. Grzegorz Wiera. Fot. Krzysztof Ćwik/UMW
    Zdrowie

    Polscy naukowcy: bez odkryć noblistów nie moglibyśmy prowadzić naszych badań

    Gdyby nie nagrodzona Noblem technika optogenetyki, nie bylibyśmy w stanie prowadzić naszych badań nad mechanizmami uczenia się i zapamiętywania – powiedział PAP dr Grzegorz Wiera z Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu (UMW) - uczelni wchodzącej w skład Naukowego Think Tanku PAP.

  • 17.04.2026. Na zdjęciu biolog medyczny i środowiskowy z Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu dr hab. Piotr Rzymski.  PAP/Radek Pietruszka
    Zdrowie

    Prof. Rzymski: Nobel z medycyny pokazuje kluczowe znaczenie badań podstawowych

    Tegoroczny Nobel z medycyny wskazuje na kluczowe znaczenie badań podstawowych, które w dłuższej perspektywie prowadzą do przełomów w nauce i medycynie. W przypadku nagrodzonego odkrycia wszystko się zaczęło od próby zrozumienia, jak jednokomórkowy glon rozpoznaje światło i potrafi na nie reagować ruchem - skomentował prof. Piotr Rzymski z Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu.

  • 03.12.2025. Prof. Ewelina Knapska podczas gali wręczenia Nagród Fundacji na rzecz Nauki Polskiej na Zamku Królewskim w Warszawie. PAP/Radek Pietruszka
    Zdrowie

    Prof. Knapska: medyczny Nobel spodziewany od kilku lat

    Nagroda Nobla za odkrycia dotyczące optogenetyki była spodziewana od kilku lat. Prace noblistów są przełomowe, bo pozwoliły z niezwykłą precyzją, zarówno przestrzenną, jak i czasową, manipulować aktywnością neuronów, co nigdy wcześniej nie było możliwe - powiedziała PAP biolożka prof. Ewelina Knapska.

  • fot. materiały prasowe IBS PAN
    Ludzie

    Prof. Nuria Selva - doceniona za działania naukowe i na rzecz ochrony bioróżnorodności

    Dr hab. Nuria Selva Fernandez od niemal trzech dekad łączy naukę z działaniem na rzecz zachowania przyrody. Została tegoroczną laureatką Medalu im. Ludwika Tomiałojcia, przyznawanego przez Komitet Biologii Środowiskowej PAN.

  • Fot. Adobe Stock
    Nagrody

    Premier przyznał coroczne nagrody naukowcom

    Prezes Rady Ministrów przyznał nagrody za działalność naukową za rok 2025. Nagrodził też autorów najlepszych rozpraw doktorskich i habilitacyjnych. W sumie Nagrody Prezesa Rady Ministrów otrzymało 44 osoby i jeden zespół.

  • Fot. materiały prasowe
    Nagrody

    Polacy po raz czwarty na topie w europejskim konkursie naukowym dla młodzieży

    Wszyscy reprezentanci Polski zostali nagrodzeni w European Union Contest for Young Scientists EUCYS 2026 – jednym z najważniejszych konkursów naukowych dla młodzieży. Polacy zdobyli pierwszą nagrodę główną i nagrodę honorową, nagrodę EIROforum oraz nagrodę za znaczącą dla społeczeństwa innowację.

  • Kraków, 15.10.2025. Nagrody Narodowego Centrum Nauki. Fot. PAP/Łukasz Gągulski
    Nagrody

    Kraków/ 14 października na Zamku Królewskim na Wawelu wręczenie Nagród NCN

    14 października Narodowe Centrum Nauki ogłosi laureatów przyznawanych przez siebie prestiżowych nagród dla młodych naukowców. Tegoroczna gala będzie najważniejszym punktem obchodów 15-lecia NCN i po raz pierwszy odbędzie się na Zamku Królewskim na Wawelu.

  • Fot. Adobe Stock
    Nagrody

    Ponad 49 mln zł dla 13 badaczy w konkursie Fundacji na rzecz Nauki Polskiej

    Fundacja na rzecz Nauki Polskiej (FNP) rozstrzygnęła nabór w konkursie FIRST TEAM dla młodych naukowców. 13 badaczy dostanie w sumie ponad 49 mln zł z funduszy europejskich.

  • Fot. Adobe Stock
    Ludzie

    Wrocław/ Profesor Marcin Sabok laureatem nagrody The Ryll-Nardzewski Prize

    Prof. Marcin Sabok z McGill University w Montrealu został laureatem nagrody The Ryll-Nardzewski Prize. Wyróżnienie otrzymał za rozwiązanie ważnego problemu matematycznego. Nagrodę ufundowały władze Wrocławia. Nawiązuje ona do nazwiska wrocławskiego naukowca, znanego profesora matematyki.

Najpopularniejsze

  • Limnigraf 1932, źródło NAC, sygnatura 1-G-4449

    Ponad 82 tys. dni pomiarów stanów Wisły. Unikalna baza pokazuje, jak rzeka zmieniała się przez 225 lat

  • Tysiąc kości sprzed 240 mln lat. Miedary kryją największy na świecie zbiór szczątków tanystrofów

  • Pomorskie / W grobach z Czarnówka znaleziono ślady starożytnych poduszek lub materacy

  • Eksperci: samotność w żałobie bywa dojmująca i długa

  • Gaudeamus igitur - rusza nowy rok akademicki po rekordowej rekrutacji tzw. podwójnego rocznika

  • Fot. Adobe Stock

    Naukowcy w „Science”: Europa zbyt często traci dobre pomysły między laboratorium a rynkiem

  • Naukowcy wyróżnili pięć profili mózgu związanych z depresją

  • Więcej snu REM i snu głębokiego wiąże się z niższym ryzykiem dziesiątek chorób

  • Niekonsekwencja w stosowaniu zasad przez rodziców to więcej trudności emocjonalnych u dzieci

  • Koty mają w moczu chemiczny „dowód osobisty”

 Rudolf Weigl, Ludwik Hirszfeld, Kazimierz Funk oraz Napoleon Cybulski. Źródło zdjęć: NAC, Wikipedia

Historyczka nauki: wśród Polaków nominowanych do medycznego Nobla widzę cztery wielkie postaci

75 nominacji dla Rudolfa Weigla, pionierskie prace Hirszfelda nad grupami krwi czy pojęcie witaminy stworzone przez Funka – dr Renata Paliga z Instytutu Historii Nauki PAN przybliża sylwetki najwybitniejszych polskich kandydatów do medycznego Nobla w latach 1901–1976.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera