07.10.2026 EPA/FREDRIK SANDBERG

Nobel z chemii za odkrycia, którym zawdzięczamy m.in. lepsze leki

Tegoroczną Nagrodą Nobla w dziedzinie chemii doceniono odkrycia, które pozwoliły wytwarzać m.in. bezpieczniejsze i skuteczniejsze leki, a nawet lepsze aromaty spożywcze czy nowe materiały. Nagrodą po równo podzielą się Francuz Henri B. Kagan i Japończyk Kenso Soai.

  • 07.10.2026 EPA/FREDRIK SANDBERG
    Życie

    Ekspert z UWr: nobliści wyjaśnili, jak z niewielkiej asymetrii powstaje porządek biologicznego świata

    Odkrycia noblistów z chemii umożliwiły projektowanie bardziej selektywnych reakcji i efektywniejszą syntezę leków; dostarczyły też modeli wyjaśniających, jak - z początkowo symetrycznego świata chemicznego - mogły się wyłonić się homochiralność współczesnych organizmów - opisał prof. Piotr Stefanowicz z UWr.

  • Fot. Adobe Stock
    Życie

    Chemik z PW: nagrodzone Noblem „lustrzane odbicia” cząsteczek pomagają zrozumieć genezę życia na Ziemi

    Odkrycia laureatów Nagrody Nobla z chemii pomagają badać jedną z zagadek pochodzenia życia na Ziemi – powiedział PAP dr hab. inż. Paweł Borowiecki z Politechniki Warszawskiej.

  • Adobe Stock
    Życie

    Dr hab. Górna i prof. Jemielity o Noblu z chemii: rzuca światło na zagadkę asymetrii w przyrodzie

    Odkrycia laureatów Nagrody Nobla w dziedzinie chemii, dotyczące asymetrii cząsteczek i reakcji autokatalizy, mają znaczenie w projektowaniu leków oraz rzucają nowe światło na zagadkę powstania życia – wskazują w rozmowie z PAP dr hab. Maria Górna oraz prof. Jacek Jemielity z UW.

  • Adobe Stock
    Życie

    Eksperci z UW o Noblu z chemii: zmienia nasze myślenie o tym, jak powstawało życie

    Badania tegorocznych laureatów Nobla z chemii pokazują, że preferencje natury co do syntezy cząsteczek u zarania życia nie były kwestią przypadku – wyjaśniali eksperci z Uniwersytetu Warszawskiego podczas Tygodnia Noblowskiego.

  • Fot. Adobe Stock
    Nagrody

    Badacze sztucznej inteligencji laureatami 22. edycji Nagrody im. Witolda Lipskiego

    Hubert Baniecki oraz dr Michał Nauman zostali laureatami nagrody głównej w 22. edycji Nagrody im. Witolda Lipskiego. Wyróżnieniem uhonorowano dr. inż. Kamila Deję. Nagrody trafiły w ręce wybitnych polskich naukowców rozwijających technologie sztucznej inteligencji.

  • EPA/CHRISTINE OLSSON 06.10.2026

    Nagroda Nobla z fizyki za badania neutrin w lodzie Antarktydy

    Belgijski fizyk Francisa Halzen został we wtorek laureatem Nagrody Nobla z fizyki. Komitet Noblowski docenił go za pomysł gigantycznego detektora nieuchwytnych cząstek zanurzonego w lodach Antarktydy. Co ciekawe, tę koncepcję przyszły noblista przedstawił w 1988 r. w Łodzi.

  • EPA/CHRISTINE OLSSON 06.10.2026

    Badaczki z NCBJ: nagrodzony Noblem eksperyment pozwala śledzić cząstki z odległych części kosmosu

    Detektor IceCube, którego koncepcję stworzył tegoroczny laureat Nobla z fizyki Francis Halzen, to nieocenione źródło wiedzy dla astrofizyków. Wysokoenergetyczne cząstki, które rejestruje mogą powstawać w odległych częściach kosmosu - wskazały w rozmowie z PAP ekspertki z Narodowego Centrum Badań Jądrowych.

  • EPA/CHRISTINE OLSSON 06.10.2026

    Eksperci z UW o Noblu z fizyki: antarktyczne obserwatorium neutrin to nowe okno do obserwacji Wszechświata

    Obserwacje wysokoenergetycznych neutrin w eksperymencie IceCube mówią nam bardzo dużo o ekstremalnych środowiskach we Wszechświecie. Łączenie tych danych z falami grawitacyjnymi i klasyczną astronomią otwiera nowe okno do obserwacji kosmosu – tłumaczą fizycy i astrofizycy z Uniwersytetu Warszawskiego znaczenie tegorocznego Nobla z fizyki.

  • EPA/CHRISTINE OLSSON 6.10.2026

    Prof. Kajewski o Noblu z fizyki: zasłużony, choć dość niespodziewany; za niedawne dokonania

    Chociaż nazwisko Francisa Halzena nie pojawiało się wśród kandydatów do Nobla z fizyki, to nagroda jest jak najbardziej zasłużona. Przyznano ją za dokonania stosunkowo niedawne, odnoszące się do podstaw fizyki - ocenił w rozmowie z PAP dr hab. Dariusz Kajewski, prof. Uniwersytetu Śląskiego.

Najpopularniejsze

  • Rekonstrukcja przyżyciowa Tanystropheus (autor: Marcin Ambrozik).

    Tysiąc kości sprzed 240 mln lat. Miedary kryją największy na świecie zbiór szczątków tanystrofów

  • Eksperci: samotność w żałobie bywa dojmująca i długa

  • Prof. Lichocka: Na liście Polaków nominowanych do Nobla z chemii brakuje Jana Czochralskiego

  • Nobel z fizjologii i medycyny 2026 za sposób na kontrolowanie neuronów światłem

  • Puck/Fortyfikacje i cmentarz luterański odkryte na Wzgórzu Wiatracznym

  • Fot. Adobe Stock

    Naukowcy w „Science”: Europa zbyt często traci dobre pomysły między laboratorium a rynkiem

  • Więcej snu REM i snu głębokiego wiąże się z niższym ryzykiem dziesiątek chorób

  • Holandia/ Archeolodzy odkryli ślady z czasów prehistorycznych pod kompleksem parlamentarnym w Hadze

  • Mózg ma centrum sterowania, które pomaga organizmowi reagować na zimno

  • Cukier pogarsza szkody dot. jelit, spowodowane antybiotykami

Wybitni polscy chemicy: Górny rząd od lewej: Karol Olszewski, Leon Marchlewski i Marceli Nencki. Kolumna po lewej: Zygmunt Wróblewski (środek), Jan Czochralski (na dole). Duże zdjęcie: Maria Skłodowska-Curie. Spośród nich jedynie Karol Olszewski i Leon Marchlewski i Maria Skłodowska-Curie doczekali się nominacji do Nagrody Nobla. A Maria Skłodowska-Curie Nagrodę dwukrotnie otrzymała.  Źródło zdjęć: Wikipedia, NAC.

Prof. Lichocka: Na liście Polaków nominowanych do Nobla z chemii brakuje Jana Czochralskiego

Wśród kilku Polaków nominowanych do Nagrody Nobla z chemii każdy reprezentował światowy poziom. Na liście kandydatów zabrakło jednak Jana Czochralskiego, którego przełomowe badania nad monokryształami w pełni doceniono po jego śmierci – powiedziała PAP historyczka nauki prof. Halina Lichocka.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera