Grupa studentów z CO WIEMY O OZYRYSIE

Planeta Ozyrys, krążąca wokół gwiazdy HD 209458, była pierwszą, którą zarejestrowano przy pomocy dwóch obecnie najpopularniejszych metod detekcji planet pozasłonecznych.

Najpierw odnotowano przesunięcia linii widmowych gwiazdy macierzystej spowodowane jej ruchem w przestrzeni, którego przyczyną jest grawitacja planety. Ta metoda pozwala dość dokładnie określić orbitę Ozyrysa i jego masę.

Potem okazało się, że orbita planety HD 209458 jest ułożona tak szczęśliwie, że co jakiś czas gwiazda, planeta i Ziemia znajdują się w jednej linii. Wtedy tarcza planety zasłania część światła wysyłanego w kierunku Ziemi przez gwiazdę macierzystą i możemy obserwować małe, dochodzące do 2 proc. osłabienie blasku HD 209458. Z szerokości i głębokości zaćmienia możemy powiedzieć coś o rozmiarach Ozyrysa.

HD 209458 JAK JOWISZ

Dzięki temu wiedzieliśmy, że HD 209458 jest pod względem rozmiarów i masy bardzo podobna do naszego Jowisza. To, co ją od niego różni, to bardzo ciasna orbita. Ozyrys znajduje się bowiem kilkaset razy bliżej swojej gwiazdy niż Jowisz Słońca. Dzięki temu pełen obieg zajmuje jej tylko 3,52 dnia, a Jowiszowi - aż 12 lat.

Korzystając z nowego teleskopu Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu w Zielonej Górze (OAUZ), o średnicy zwierciadła 35 cm, grupa studentów kierowana przez Szymona Kozłowskiego przeprowadziła dwie sesje obserwacyjne mierząc dokładnie światło docierające do nas od gwiazdy.

W uzyskanej krzywej zmian blasku widać bardzo wyraźnie trzygodzinny spadek jasności, co jednoznacznie potwierdza istnienie planety pozasłonecznej krążącej wokół HD 209458.

POSZUKIWACZE TRANZYTÓW

Obserwatorium Astronomiczne UZ zachęcone sukcesem w obserwacjach przejść planet pozasłonecznych przez tarczę gwiazdy zamierza przystąpić do ogólnoświatowego projektu poszukiwań planet o nazwie Transitsearch.org http://www.transitsearch.org/

PAP - Nauka w Polsce, Arkadiusz Olech