Jak poinformowano w komunikacie Międzynarodowego Centrum Badań Oka (ang. International Centre for Translational Eye Research, ICTER) działającego przy Instytucie Chemii Fizycznej PAN, lekarze będą mogli posługiwać się robotycznym urządzeniem na przykład wtedy, gdy trzeba dostarczyć lek (także stosowany w terapiach genowych) w konkretne miejsce w siatkówce. ICTER – a w jego ramach pięć grup wyspecjalizowanych w różnych dziedzinach – prowadzi obecnie badania przedkliniczne. 

Mikromanipulacje urządzeniem służącym do wstrzykiwania są wspomagane systemem robotycznym z obrazowym lokalizowaniem w 3D – podano na stronie Fundacji na rzecz Nauki Polskiej (FNP). Badania są prowadzone w ramach centrum doskonałości ICTER przy Instytucie Chemii Fizycznej PAN. Pracami kieruje prof. Maciej Wojtkowski, polski fizyk zajmujący się optyką fizyczną i zastosowaniami optyki w medycynie.

W ramach projektu powstanie platforma wspierająca rozwój nowych terapii okulistycznych. Działanie robota będzie połączone z obrazowaniem miejsca podania leku lub biopsji, co pozwoli z niezwykłą dokładnością określać położenie instrumentów w gałce ocznej podczas operacji. Opracowane w centrum PAN rozwiązania będzie można wykorzystać m.in. w wykrywaniu retinopatii cukrzycowej – czyli powikłania cukrzycy uszkadzającego naczynia krwionośne w siatkówce, co może prowadzić do poważnego pogorszenia lub utraty wzroku, albo w leczeniu ślepoty o różnym podłożu. 

Zdaniem naukowców największy potencjał robotyki i automatyki we wspomaganiu m.in. okulistycznych zabiegów chirurgicznych tkwi w zwiększonej precyzji, chociaż o postępowaniu robota zawsze decydują lekarz lub operator automatycznego systemu. Precyzja, z jaką niektóre substancje muszą być dostarczane do tkanek, na przykład do siatkówki, sięga mikrometrów (czyli tysięcznych części milimetra). W takich przypadkach urządzenia robotyczne sprawdzają się lepiej niż człowiek.

Badacze ICTER podkreślili, że początkowo testy są prowadzone w kontrolowanych warunkach laboratoryjnych poza żywym organizmem (ex vitro, czyli m.in. w naczyniach szklanych, probówkach lub na hodowlach komórkowych). Obecnie trwają przygotowania do badań in vivo, czyli na żywych organizmach.

Projekt ICTER dotyczący zrobotyzowanego systemu podawania leków jest realizowany w ramach Międzynarodowych Agend Badawczych – działania prowadzonego przez Fundację na rzecz Nauki Polskiej i finansowanego ze środków unijnych z programu Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki. Jego całkowite finansowanie wynosi 30 mln zł. (PAP)

abu/ bar/