Na podstawie statystyk eksperci przewidują, że wraz ze starzeniem się społeczeństwa wzrośnie obciążenie związane z demencją. Wobec braku skutecznych metod leczenia zaburzeń poznawczych związanych z wiekiem, kluczowym priorytetem staje się profilaktyka. Jak wynika z raportu międzynarodowego, interdyscyplinarnego zespołu ekspertów powoływanego przez czasopismo „The Lancet”(Lancet Commission) niemal połowie przypadków demencji można by teoretycznie zapobiec poprzez wyeliminowanie 14 czynników ryzyka.

„Jednym z takich istotnych czynników ryzyka jest wykrywanie i leczenie podwyższonego stężenia cholesterolu frakcji LDL (tzw. zły cholesterol – PAP) już w wieku średnim” – skomentował współautor pracy dr Tummas Ternhamar ze Szpitala Uniwersyteckiego w Kopenhadze (Dania).

W jego ocenie może to mieć szczególne znaczenie w przypadku pacjentów z cukrzycą typu 2, ponieważ u osób tych często występuje podwyższony poziom LDL, a sama cukrzyca jest istotnym czynnikiem ryzyka pogorszenia funkcji poznawczych i rozwoju demencji.

„Postawiliśmy hipotezę, że wczesne rozpoczęcie leczenia statynami, obniżającymi stężenie cholesterolu LDL, po rozpoznaniu cukrzycy typu 2 może wiązać się z mniejszym ryzykiem wystąpienia demencji” – wyjaśnił dr Ternhamar.

Jego zespół sprawdzał to w dużym badaniu, którym objęto 132 585 mieszkańców Danii, które wcześniej nie przyjmowały statyn, a u których w latach 2006–2019 zdiagnozowano cukrzycę typu 2. Badacze porównywali pacjentów, u których nie rozpoczęto leczenia statynami w ciągu pięciu lat od diagnozy cukrzycy, z osobami, u których leczenie to wdrożono wcześnie - w ciągu roku od diagnozy - lub też późno – w ciągu roku do pięciu lat po diagnozie. Dokumentację medyczną pacjentów sprawdzano pod kątem rozpoznania demencji o dowolnym podłożu. W okresie obserwacji (średnio 7,1 roku) demencja rozwinęła się u 2,7 proc. badanych.

Okazało się, że wczesne rozpoczęcie leczenia statynami wiązało się z niższym o 15 proc. ryzykiem względnym demencji w porównaniu z brakiem takiego leczenia, natomiast w przypadku późnego włączenia leków ryzyko to było niższe o 10 proc. Wyniki były podobne u kobiet i mężczyzn.

„Statyny wydają się być niedostatecznie wykorzystywane u pacjentów z cukrzycą typu 2, mimo iż obniżają ryzyko chorób układu sercowo-naczyniowego. Nasze wyniki wskazują na kolejny istotny powód, dla którego należy dbać o to, by pacjenci z cukrzycą typu 2 i wysokim stężeniem cholesterolu LDL otrzymywali leczenie statynami w odpowiednim czasie” – skomentował dr Ternhamar.

Jak oceniła niebiorąca udziału w badaniu prof. Isabel Goncalves, członkini Komitetu ds. Komunikacji Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego (ESC), ze względu na powszechną dostępność i niski koszt statyn, wyniki te mają potencjalnie istotne znaczenie. „Było to jednak badanie obserwacyjne, zatem nie dowodzi ono, że statyny zapobiegają demencji. Wyniki te powinny stanowić podstawę do dalszych badań” – podsumowała specjalistka. (PAP)

jjj/ bar/