Prof. Marek Safjan to polski prawnik, były prezes Trybunału Konstytucyjnego i wieloletni sędzia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który odegrał kluczową rolę w ochronie praworządności oraz rozwoju prawa w Polsce i Europie. Obecnie, jako przewodniczący Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego, aktywnie uczestniczy w debatach publicznych i reformach wymiaru sprawiedliwości.

W uchwale Senatu UJ czytamy, że tytuł doktora honoris causa najstarszej polskiej uczelni został nadany prof. Markowi Safjanowi za całokształt osiągnięć, w szczególności zaś za: wybitne zasługi dla nauki prawa, zwłaszcza prawa cywilnego, prawa medycznego, prawa europejskiego i prawa konstytucyjnego; zasługi w budowaniu podstaw państwa prawa i obronę praworządności; wkład w kształtowanie polskich i europejskich standardów prawnych służących ochronie i poszanowaniu godności ludzkiej.

Rektor UJ prof. Piotr Jedynak podkreślił podczas uroczystości w Auli Collegium Novum, że w świecie akademickim tytuł doktora honoris causa jest najwyższym wyróżnieniem, jakie uczelnia może przyznawać osobom posiadającym nieposzlakowaną opinię naukową, ale również ścieżkę życiową, która jest przykładem dla innych.

- Pan profesor Marek Safjan jest najmłodszym doktorem honorowym Uniwersytetu Jagiellońskiego. W jego przypadku mamy do czynienia z wybitnym wkładem w rozwój wielu domen prawa na poziomie krajowym, na poziomie europejskim, a przede wszystkim z postawą moralną, którą - można powiedzieć - cechuje walka o praworządność – wskazał rektor.

Laudację na cześć wyróżnionego wygłosił prof. Jerzy Pisuliński z Wydziału Prawa i Administracji UJ. Przedstawił w niej sylwetkę uhonorowanego doktora, a następnie jego osiągnięcia naukowe.

- Chciałbym jednak moje dzisiejsze wystąpienie zacząć nietypowo, zwracając uwagę w pierwszej kolejności na działalność publiczną uhonorowanego jako sędziego Trybunału Konstytucyjnego, a także sędziego Trybunału Sprawiedliwości UE, który w trakcie swojej służby sędziowskiej kładł podwaliny państwa prawa w Polsce i współkształtował standardy prawa do niezależnego i niezawisłego sądu w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości UE – zaznaczył laudator.

Według niego prof. Marek Safjan reprezentuje w swoim życiu wartości humanistyczne, troskę i szacunek dla każdego człowieka. W obronie tych wartości występował w swoich publikacjach naukowych.

Laureat w swoim wystąpieniu wyraził radość i dumę z powodu otrzymania doktoratu honoris causa UJ. Jak przekazał potem dziennikarzom, wyróżnienie to obliguje go do dalszej działalności i zabierania głosu w sprawach publicznych w oparciu o posiadane doświadczenie.

- Czuję się odpowiedzialny za rzeczywistość i za to, co dotyczy zwłaszcza najważniejszego elementu z mojego punktu widzenia tej rzeczywistości, czyli rządów prawa. To jest bardzo ważne, żyjemy w trudnym momencie, w którym potrzebna jest szeroka debata i zaangażowanie wszystkich ludzi rozumiejących, na czym polega idea rządów prawa, w to, by nastąpiła poprawa – wyjaśnił nagrodzony.

Przechodząc do wątku europejskiego prof. Safjan ocenił, że Polska znajduje się dzisiaj „w niebezpiecznym momencie takiego zakrętu historii”. - Zakrętu, kiedy mogą się zmienić ni stąd, ni zowąd preferencje, opinie społeczeństwa na temat naszych związków z Europą, z Unią Europejską. Ja czuję ogromne ryzyko tej sytuacji. Jest to wyzwanie dla wszystkich tych, którzy tak jak ja rozumieją Europę (…) i wiedzą, na czym polega ważność tego, abyśmy tam pozostawali jak najdłużej – przestrzegał prof. Safjan.

- Obawiam się, że ewolucja, której doznaje nasze społeczeństwo w tej chwili, jest niestety w odwrotnym kierunku, ona zmierza ku eurosceptycyzmowi. Oby się nie obróciła w preferencje dla polexitu – podkreślił doktor hc.

Jego zdaniem w obliczu takich wyzwań osoby, które mają jakąś szansę na oddziaływanie na opinię publiczną, nie mogą milczeć, muszą zabierać głos, dzielić się doświadczeniem.

Profesor Marek Safjan (ur. 28 sierpnia 1949 r.) ukończył studia prawnicze na Uniwersytecie Warszawskim, gdzie przez wiele lat wykładał i pełnił funkcję rektora. W latach 1998–2006 kierował Trybunałem Konstytucyjnym jako jego prezes, znacząco przyczyniając się do umocnienia tej instytucji w systemie prawnym Polski. W latach 2009-2024 pełnił funkcję sędziego Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, wspierając wartości takie jak wolność, prawda, tolerancja, otwartość, współpraca międzynarodowa oraz poszanowanie godności każdej osoby, niezależnie od pochodzenia, wyznania, przekonań, płci czy orientacji seksualnej.

Obecnie przewodniczy pracom Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego i należy do grona najwybitniejszych autorytetów prawniczych. Profesor aktywnie angażuje się w życie publiczne, uczestnicząc w debatach i wspierając reformy wymiaru sprawiedliwości. Jego osiągnięcia w nauce i praktyce prawa zostały docenione licznymi tytułami doktora honoris causa, w uznaniu m.in. jego istotnego wkładu w rozwój nauk prawnych, ochronę praworządności i standardów demokratycznych.(PAP)

rgr/ bar/