Biolodzy od dawna zdawali sobie sprawę, że kształt wężowych łusek oraz to, że zachodzą one na siebie jak żaluzje, ułatwia przywieranie do szorstkich powierzchni i zapobiega zsuwaniu się z nich. Uważano jednak, że to mechanizm pasywny.

Teraz zespół Hamida Marviego z Georgia Institute of Technology w Atlancie (USA) odkrył, że węże potrafią aktywnie kontrolować poszczególne łuski.

Naukowcy poddali narkozie albinotycznego węża zbożowego (Elaphe guttata) i pozwolili mu zsunąć się po rampie, notując kąt nachylenia rampy, przy którym grawitacja zwyciężała nad tarciem. Na tej podstawie udało się ustalić współczynnik tarcia uśpionego węża.

Następnie eksperyment powtórzono z przytomnym wężem - jego współczynnik tarcia okazał się dwa razy większy niż u śpiącego gada. Jak wykazała analiza wykonanych z niewielkiej odległości nagrań video, wąż, który czuje, że się zsuwa, potrafi temu aktywnie zapobiegać - ustawia łuski po takim kątem, by stawiały jak największy opór.

Zespołowi Marviego udało się już zbudować wspinającego się jak wąż robota o nazwie Scalybot, który może znaleźć zastosowanie podczas prac ratowniczych i poszukiwawczych, wślizgując się w rumowisko zawalonego budynku czy zakamarki zmiażdżonego podczas katastrofy pojazdu.

PAP - Nauka w Polsce

pmw/ krf/ agt/