Jak podkreślono w komunikacie Krajowej Grupy Spożywczej S.A., wyhodowanie nowej odmiany pszenicy zajmuje w Polsce około dziesięciu lat; pszenicę ozimą sieje się jesienią, zbiera w lipcu - na jedno pokolenie roślin hodowca ma jedną próbę w roku. Wskazano, że „przez dekadę takich prób klimat, choroby i wymagania rynku potrafią zmienić się szybciej, niż nowa odmiana zdąży trafić na pole”.

Z uwagi na te kwestie w czwartek cztery spółki Grupy Kapitałowej Krajowej Grupy Spożywczej podpisały umowę z Uniwersytetem Śląskim w Katowicach. Poznańska Hodowla Roślin, DANKO Hodowla Roślin, Małopolska Hodowla Roślin i Kutnowska Hodowla Buraka Cukrowego chcą wykorzystać Nowe Techniki Genomowe do tworzenia odmian pszenicy ozimej i buraka cukrowego. W podpisaniu umowy uczestniczył Grzegorz Wrona, wiceminister aktywów państwowych, sprawujący nadzór właścicielski nad KGS.

Jak podkreślono w komunikacie, „klasyczna hodowla polega na krzyżowaniu odmian i czekaniu, aż w kolejnych pokoleniach pojawi się pożądana cecha - odporność na suszę, na chorobę, lepsza jakość ziarna. To działa, tylko trwa latami”.

„NGT pozwalają wprowadzić w roślinie zmianę, która mogłaby powstać także naturalnie albo w wyniku krzyżowania - ale celowo i od razu. Dla hodowcy różnica jest prosta: zamiast czekać, aż natura wylosuje właściwą kombinację, można ją wskazać” – podano.

Podkreślono również, że „im więcej będzie krajowych odmian, tym bardziej Polska będzie bezpieczna i niezależna żywnościowo”.

„GK KGS ma w tym obszarze możliwości, których nie ma nikt inny w kraju: cztery spółki hodowlane, portfel blisko 60 gatunków i około 350 odmian, relacje z 13 tysiącami plantatorów buraka. Czego nie ma? Własnych kompetencji w edycji genomu. Uniwersytet Śląski, poprzez Centrum Badawcze Nowych Technik Genomowych, te kompetencje ma. Stąd ta umowa” – podano.

Projekt składa się z czterech części: prace badawcze nad pszenicą ozimą, prace nad burakiem cukrowym, szkolenia i warsztaty dla hodowców z obu spółek oraz doradztwo przy wdrażaniu technologii w programach hodowlanych.

Realizacja jest zaplanowana na 36 miesięcy. Liderem projektu jest Poznańska Hodowla Roślin. Prace po stronie uniwersytetu poprowadzi dr hab. Marek Marzec, prof. Uniwersytetu Śląskiego, dyrektor Centrum Badawczego NGT.

Projekt – jak wskazano w komunikacie - ma charakter pilotażowy, czyli - zanim zapadną decyzje o większej skali - ma odpowiedzieć na pytanie: jak ta technologia będzie działać na polskim materiale hodowlanym. Uruchomienie prac planowane jest po zapewnieniu finansowania ze środków Funduszu Badań i Rozwoju Grupy KGS.

Cytowany w komunikacie wiceminister aktywów państwowych Grzegorz Wrona podkreślił, że państwowe spółki powinny budować przewagi technologiczne Polski, a nie tylko je kupować. Wskazał, że „ten projekt łączy potencjał nauki i gospodarki tam, gdzie ma to realne znaczenie: w bezpieczeństwie żywnościowym”.

Leszek Świętochowski, prezes Zarządu Krajowej Grupy Spożywczej S.A. zaznaczył z kolei, że Krajowa Grupa Spożywcza chce aktywnie wspierać rozwój nowoczesnej, krajowej hodowli.

„Współpraca z Uniwersytetem Śląskim pozwoli nam przyspieszać prace nad odmianami odpowiadającymi na potrzeby rolników i wzmacniać bezpieczeństwo żywnościowe Polski” – powiedział.

Cytowana w komunikacie członek Zarządu Krajowej Grupy Spożywczej S.A. Agnieszka Galewska zaznaczyła, że ten projekt traktowany jest „jako pierwszy krok, nie jako deklaracja”.

„Chcemy sprawdzić w praktyce, co polskie spółki i polska nauka mogą razem zrobić – i dopiero na tej podstawie budować program krajowy. W kolejnych etapach zakładamy współpracę z Instytutem Hodowli i Aklimatyzacji Roślin oraz innymi partnerami naukowymi” – podkreśliła.

W komunikacie wskazano, że pilotaż ma być elementem szerszej koncepcji rozwoju krajowych kompetencji w genomice roślin, nad której założeniami pracują Ministerstwo Aktywów Państwowych, Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego. W kolejnych etapach przewidziana jest współpraca z IHAR-PIB.

Krajowa Grupa Spożywcza (KGS) to największy podmiot w sektorze rolno-spożywczym w Polsce. Ma około 40 proc. udziału w rynku cukru, a także jest wytwórcą przetworów owocowo-warzywnych. Spółki zależne KGS działają w segmentach: nasienno-rolnym, skrobiowym, zbożowo-młynarskim i spożywczym. Spółki Grupy Kapitałowej Krajowej Grupy Spożywczej i Oddziały Krajowej Grupy to podmioty niejednokrotnie z ponad 100-letnią tradycją na rynku.(PAP)

ajw/ zan/