Jak napisała NRL w stanowisku z 8 czerwca, „w związku z aferą łapówkarską opisaną w mediach, a dotyczącą Polskiej Komisji Akredytacyjnej”, prezydium NRL „domaga się wymiany całego składu” PKA i „dokonania ponownej akredytacji wszystkich uczelni medycznych”, zwłaszcza nowo otwartych.

Sprawa PKA to jeden z wątków oskarżenia w aferze Collegium Humanum. Przed sądem odpowie m.in. Artur G. - były dyrektor biura PKA, który jest oskarżony o powoływanie się na wpływy w Komisji i przyjęcie od władz Collegium Humanum korzyści majątkowej przekraczającej 900 tys. zł w zamian za uzyskanie dla uczelni pozytywnych decyzji, w tym zgód na nowe kierunki i filie uczelni. W latach 2016-2024 G. miał przyjąć także od przedstawicieli innych uczelni, również oskarżonych w tej sprawie, kolejne korzyści majątkowe w kwocie przekraczającej 2 mln zł w zamian za załatwianie pozytywnych decyzji akredytacyjnych.

W swoim stanowisku prezydium NRL „z najwyższym zaniepokojeniem” przyjęło informacje, że prokuratura postawiła zarzuty dotyczące łapownictwa osobom związanym z Polską Komisją Akredytacyjną w związku z uzyskiwaniem opinii w przedmiocie otwierania nowych kierunków kształcenia.

„Samorząd lekarski od dawna sygnalizował swoje negatywne stanowisko co do występującego od kilku lat zjawiska obniżania wymogów dotyczących kształcenia na kierunkach lekarskim i lekarsko-dentystycznym” - czytamy. NRL uznała, że konsekwencją tego zjawiska jest gwałtowny wzrost liczby szkół wyższych uprawnionych do prowadzenia tego kształcenia oraz zwiększający się limit przyjęć na studia na kierunkach lekarskim i lekarsko-dentystycznym.

Prezydium uznało, że w sytuacji, w której niektóre opinie PKA co do kierunków studiów „mogły być wydawane nie w oparciu o rzetelną weryfikację wymogów, ale w zamian za łapówkę”, konieczne jest podjęcie przez władze państwowe radykalnych środków, które zagwarantują, że warunki dopuszczenia do kształcenia lekarzy na każdej uczeni zostaną ponownie zweryfikowane.

W odpowiedzi przesłanej PAP przewodniczący PKA Janusz Uriasz podkreślił, że „skład komisji został odnowiony wraz z rozpoczęciem kadencji 2024-2027, a wszystkie osoby objęte zarzutami usunięto”.

„Polska Komisja Akredytacyjna stanowczo podkreśla, że jakość kształcenia na kierunkach lekarskim i lekarsko-dentystycznym ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa pacjentów i funkcjonowania systemu ochrony zdrowia. PKA ocenia wszystkie kierunki studiów w Polsce według jednolitych, obiektywnych kryteriów, niezależnie od statusu czy lokalizacji uczelni. Wyniki ocen są publiczne i mogą być przedmiotem merytorycznej debaty, jednak formułowane przez Naczelną Radę Lekarską tezy o ogólnym obniżeniu jakości kształcenia są zbyt ogólne, subiektywne i krzywdzące wobec uczelni, które uzyskały pozytywne oceny programowe” - czytamy w oświadczeniu.

PKA podkreśliła, że procedury dotyczące kierunków medycznych zostały pozytywnie zweryfikowane przez World Federation for Medical Education. „Decyzja WFME z 12 września 2025 r., oparta na analizie dokumentacji, wizytacjach i rozmowach ze studentami oraz kadrą, pozostaje w sprzeczności z ocenami NRL, opartymi wyłącznie na doniesieniach medialnych” - napisała PKA.

Komisja zastrzegła przy tym, że PKA „nie decyduje ani o tworzeniu kierunków, ani o limitach przyjęć”. „Jej rolą jest wydawanie opinii o spełnianiu wymagań jakościowych – opinii, które stanowią jeden z elementów procesu decyzyjnego, a nie jego podstawę” - czytamy.

Odnośnie składu komisji przewodniczący PKA zapewnił również, że władze „usprawniły procedury i w pełni współpracują z organami ścigania”, a toczące się postępowania „nie mogą stanowić podstawy do zbiorowej odpowiedzialności całej instytucji”.

Resort nauki przypomniał, że kwestie powoływania członków PKA są ściśle uregulowane w ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Powołanie członków PKA następuje na czteroletnią kadencję - obecna kadencja obejmuje okres od 1 stycznia 2024 r. do 31 grudnia 2027 r. Mandat członka PKA ma zatem charakter kadencyjny i może wygasnąć w trakcie jej trwania wyłącznie w przypadkach określonych w ustawie - np. w przypadku śmierci, złożenia rezygnacji, niezłożenia oświadczenia lustracyjnego albo informacji lustracyjnej.

MNiSW opisało też zasady oceny dokonywanej przez PKA. „Studia na kierunku lekarskim są na bieżąco oceniane przez PKA. W przypadku nowo tworzonych studiów na kierunku lekarskim w uczelniach nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego i nauki – wszystkie one podlegają szczególnym zasadom oceny PKA, tj. ocenie jakości kształcenia dwukrotnie w trakcie pierwszego cyklu – po 1. i po 3. roku oraz po zakończeniu pierwszego cyklu (tj. po 6. roku). Oceny te są dokonywane przez PKA sukcesywnie. Takie rozwiązanie zapewnia stały monitoring spełniania przez uczelnie warunków do prowadzenia tych studiów, który ma na celu systematyczne ocenianie poziomu kształcenia, konieczność zapewniania wysokiej jakości kształcenia” - podał PAP resort nauki.(PAP)

Nauka w Polsce

bar/ akar/