Nowy gatunek ćmy, który może być owadem endemicznym, zidentyfikowali portugalscy biolodzy. Jego występowanie potwierdzono na terenie dystryktu Leiria, w zachodniej części Portugalii.
Niewielkie zwierzę włączono w ostatnich tygodniach do kolekcji Muzeum Historii Naturalnej i Nauki Uniwersytetu w Porto i jego cyfrowych zasobów. Zbiór liczy m.in. ponad 30 tys. motyli.
Odkryty w 2025 r. motyl nocny został opisany w naukowym piśmie „Nota Lepidopterologica”. Nazwano go Monochroa monellii.
Okaz znaleziono na poboczu jednej z dróg w dystrykcie Leiria, poważnie zniszczony przez orkany w lutym br. Doprowadziły one do licznych wichur i powodzi, co zdaniem naukowców może utrudnić poszukiwania siedlisk ćmy. Naukowcy wyjaśnili, że do odkrycia nowego gatunku doszło paradoksalnie dzięki innemu kataklizmowi - pożarowi lasu w miejscowości Carrico, w gminie Pombal. W 2017 r., po przejściu ognia przez drzewostany sosnowe, w jednej z części lasu - najlepiej zachowanej po pożarze - zaczęły się pojawiać „nowe gatunki zwierząt”.
W 2020 r. przy jednej z dróg leśnych w Carrico zainstalowano system monitoringu, pozwalającego wykrywać nocne motyle. System bazuje na pułapkach świetlnych, powalających przyciągać owady. W kolejnych pięciu latach biolodzy analizowali m.in. budowę ciała motyli, m.in. narządy płciowe u osobników obu płci. Porównywali też kody genetyczne kilku zbliżonych do siebie wyglądem motyli.
- Odkrycie tej ćmy jest ważne dla wiedzy o portugalskiej faunie. W ostatnim czasie mieliśmy w naszym kraju kilka równie ważnych odkryć – przekazał Jose Silva, kustosz zbiorów entomologicznych w Muzeum Historii Naturalnej i Nauki na Uniwersytecie w Porto, gdzie przechowywany jest holotyp nowego gatunku.
Monochroa monellii to niewielkich rozmiarów ćma o rozpiętości skrzydeł 8-10 mm i o ciemnobrązowym ubarwieniu. Jest to - jak twierdzą biolodzy - gatunek o „dyskretnym sposobie bycia”. „Za dnia skutecznie chowa się on pod niską roślinnością, a spłoszony ponownie się ukrywa” – opisali portugalscy naukowcy.
Ćma żeruje na Anagallis monelli - roślinie o niebieskich kwiatach z rodziny pierwiosnkowatych, rosnącej na piaszczystych obszarach przybrzeżnych. Larwy owada, jak dodają naukowcy, żerują na liściach bądź zjadają pręciki tej rośliny. Przepoczwarzenie następuje w piaszczystym podłożu, wewnątrz małego jedwabnego tunelu przylegającego do obszaru pomiędzy korzeniem a łodygą rośliny.
Z Lizbony Marcin Zatyka (PAP)
zat/ zan/
Fundacja PAP zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: naukawpolsce.pl, a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - naukawpolsce.pl. Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów wideo.
